LWIMBO LWA ÑIMBO
1 Lwimbo lwa ñimbo,* lwa Solomone:+
3 Mwenye wa māni obe usangajanga.+
Dijina dyobe didi pamo bwa māni a mwenye apungululwa.+
O mwanda bansongwakaji bakusenswe.
4 Nsele;* tunyeme lubilo.
Mulopwe wantwejeje mu byumba byandi bya munda!
Tusangale ne kusepelela modi.
Tutendele* bilongwa byobe bya kisanso kupita vinyu.
Badi* na bubinga bwa kukusanswa.
5 A bana-bakaji ba Yelusalema, mfītanga, ami’ko muyampe,
Pamo bwa mapema a Kedala,+ pamo bwa bisandi+ bya mapema a Solomone.
6 Kemwakintalai mwanda mfītulukanga,
Mwanda dyuba dyansōkele.
Bana ba lolo baundobēle;
Bauntūla kulama madimi a mañanza,
Ino budimi bwami bwa mañanza nkyalamine’bopo.
Le i kika kyongikadila pamo bwa mwana-mukaji mwivunge kilēnda*
Mu luombe lwa bakwenu?”
8 “Abe muyampe mpala kutabuka bana-bakaji, shi kuyukilepo,
Enda ukalonde mikono ya luombe
Kadi kadishe bobe bambuji bana kubwipi na mapema a bakumbi.”
9 “A muswedibwe wami, nakudingakanya na kabalwe* kakaji mu makalo a Felo.+
10 Matama obe i mayampe na bya kwidyangula nabyo,*
Nshingo yobe na myonji ya malungo.
13 Muswe wami udi pamo bwa mufuko wa mwenye wa mpakwa kondi+
Ulāla bufuku bonso pa bukata bwa mabele ami.
15 “Tala! Wi muyampe, a muswedibwe wami.
Tala! Wi muyampe. Meso obe i a bankunda.”+
16 “Tala! Wi muyampe,* a muswe wami, kadi unsangajanga.+
Butanda bwetu budi mu mani.
17 Makomba a njibo* yetu i a mityi ya sedele,
Mikabo yetu i ya mityi ya jenevidiye.
2 “Pamo bwa diluba didi mu miba
Mo mwikadile muswedibwe wami mu bana bana-bakaji.”
3 “Pamo bwa mutyi wa pome mu mityi ya ditó,
Mo mwikadile muswe wami mu bana bana-balume.
Ngabilanga bininge kushikata mu mwemba wandi,
Kadi bipa byandi bintobalanga kudya.
4 Wantwejeje mu njibo ya masobo,*
Kadi lwembela lwandi pondi i buswe.
6 Kuboko kwandi kwa lunkuso kudi munshi mwa mutwe wami,
Kuboko kwandi kwa lundyo nako kumfumbakanyanga.+
Kemwakilangulai, kemwakilangulai buswe mondi kufika ne byobwiya abo bwine.+
8 Diwi dya muswe wami!
Tala! Yewa wiya,
Ukanda ngulu, utumbuka masumba pa mikuna.
9 Muswe wami udi pamo bwa kasha, pamo bwa kambalambala kana.+
Awa keye, wimene kunyuma kwa lubumbu lwetu,
Utadila pa madidisha,
Utadila pa tunyungilo.
10 Muswe wami wisambanga, unombola’mba:
‘A muswedibwe wami būka,
A muyampe wami, twaya.
11 Tala! Kitatyi kya mashika* kibapite.
Mvula wapu, wai.
12 Maluba abamweka mu ntanda,+
Kitatyi kya kukukula mityi kibabwana,+
Kadi kudila kwa kakutyikutyi kubaivwanwa mu ntanda yetu.+
13 Kikuyu kibaeleja bikuyu byakyo bibajinji;+
Mañanza abatōya maluba keanunka mwenye.
Būka, a muswe wami, iya.
A muyampe wami, twaya.
14 A nkunda wami udi mu kidibwe mwa kunyemena,
Mu mpako ya dibwe,+
Longa nkumone ne kwivwana diwi dyobe,+
Mwanda diwi dyobe dinsangajanga kadi mpala yobe i miyampe.’”+
15 “Witukwatyile mikenge,
Mikenge mityemitye yona madimi a mañanza,
Mwanda madimi etu a mañanza keatōya maluba.”
16 “Muswe wami i wami, nami ne wandi.+
17 Kufika ne kitatyi kya kaluvula* ne kijimina minjiñininya,
A muswe wami, joka bukidi,
Pamo bwa kasha+ nansha bwa kambalambala kana+ pa ngulu itukalañenye.*
Nadi mukimba ino kumusokola mpika.+
Nadi mukimba ino kumusokola mpika.
3 Batulama badi bajokoloka mu kibundi bauntene.+
‘Lelo mubamonenga yewa onsenswe?’*
4 Ami’tu nebapita
Natana yewa onsenswe.*
Namukwata, nkyamulekelepo ende
Kufika ne byonamutwejeje mu njibo ya mama,+
Mu kyumba kya munda kya mwine wangimite.
5 A bana ba Yelusalema bana-bakaji, nemutyipija,
Ne tusha ne tusha tukaji twa mu ntanda’mba:
Kemwakilangulai, kemwakilangulai buswe mondi kufika ne byobwiya abo bwine.”+
6 “Le i kika kīya mu ntanda mutuputupu kikanda pamo bwa malenga a mwishi,
Kitūtwe mananshi a mpakwa ne ensense itōka,
Ne bukula bonso bwa mwenye bwa nsunga?”+
7 “Tala! I kipoyo kya Solomone.
Bantu makumi asamba bakomokomo bekijokolokele,
Ba mu bantu bakomokomo ba Isalela,+
8 Abo bonso belumbile kipete,
Abo bonso bafundijibwe divita,
Ense na kipete kyandi mu munda yandi
Mwanda wa kwilama ku luzakalo lwa bufuku.”
10 Walongele bikomo byakyo na ndalama,
Kwa kweyalala ne pa kutūla maboko na olo.
Kishikato kyakyo na myoya ityilakana;
Munda mwakyo i muneñenyibwe na buswe
Na bana ba Yelusalema bana-bakaji.”
11 “Banwe bana ba Ziona bana-bakaji tambai,
Katalei Mulopwe Solomone
Uvwele kilukwa* kya butundaile kyamulongēle inandi+
Mu difuku dyandi dya butundaile,
Mu difuku dya kusangala mutyima wandi.”
4 “Tala! Wi muyampe, a muswedibwe wami.
Tala! Wi muyampe.
Meso obe i a bankunda mu nyuma mwa kilēnda kyobe.
Nywene yobe idi pamo bwa luombe lwa bambuji
Batūka ku ngulu ya Ngileade.+
2 Meno obe adi pamo bwa luombe lwa mikōko mitendwe panopano
Itamba mu koijibwa,
Yonso idi na twana twa mapasa,
Kadi kekudipo nansha umo ujimije kana kao.
3 Milomo yobe idi pamo bwa nyushi ityila pyā,
Kadi muneneno obe unsangajanga.
Pamo bwa kipindi kya kipa kya ngelenade
Mo mwikadile matama* obe mu nyuma mwa kilēnda kyobe.
4 Nshingo yobe+ idi pamo bwa kiteba kya Davida,+
Kyūbakwe na milongo ya mabwe
Payeyekwe mangabo kanunu,
Mangabo onso majokoloke a bana-balume bakomokomo.+
5 Mabele obe abidi adi pamo bwa twana tubidi twa kasha,
Twana twa mapasa twa kasha,+
Tudya mu maluba.”
6 “Kufika ne kitatyi kya kaluvula* ne kijimina minjiñininya,
Nsa kwenda ku lūlu lwa mpakwa
Ne ku mukuna wa ensense itōka.”+
8 A mutundaile wami, twaya tutambe ku Lebanona,
Twaya tutambe ku Lebanona,+
Tutūke nsongo ya Amana,*
Nsongo ya Senila, nsongo ya Helemone,+
Mu bīkalo bya bantambo, ku ngulu ya bangé.
9 A mwanetu mwana-mukaji, mutundaile wami, ubakwata mutyima wami,+
Ubakwata mutyima wami na kuntala’tu dimo na meso obe,
Na kyuma kiyela ku kamuyololo kobe ka mwishingo.
10 Bine, bilongwa byobe bya kisanso i biyampe,+ a mwanetu mwana-mukaji, mutundaile wami!
Bilongwa byobe bya kisanso i bipite kulampe vinyu,+
Kadi mwenye wa mananshi obe i mupite kintu kyonso kinunka mwenye!+
11 A mutundaile wami, milomo yobe isūmanga būki bwa ku kisá.+
Būki ne mabele bidi munshi mwa ludimi lobe,+
Kadi mwenye wa bivwalwa byobe udi pamo bwa mwenye wa Lebanona.
12 Mwanetu mwana-mukaji, mutundaile wami, aye udi pamo bwa budimi bushitwe,
Budimi bushitwe, nsulo ya mema mijike.
13 Mitombo* yobe i paladisa* ya mityi ya mangelenade
A bipa bilumbuluke kutabuka, ne hena pamo ne tumityi twa nado,
14 Nado+ ne safelona, kanele*+ ne shinamona,+
Ne mityi ya miswelo yonso ya ensense itōka, mpakwa, ne aloé+
Pamo ne mananshi onso malumbuluke.+
15 Abe wi nsulo ya mema a budimi, mushimwa wa mema mayampe,
Ne tuminonga tutamba ku Lebanona.+
16 A luvula lwa kungala, būka;
A luvula lwa kunshi, iya.
Pukuma* pa budimi bwami.
Mwenye wabo usambakane.”
“Muswe wami atwele mu budimi bwandi
Adye bipa byabo bilumbuluke kutabuka.”
5 “Natwela mu budimi bwami,+
A mwanetu mwana-mukaji, mutundaile wami.
Naposola mpakwa yami ne binunka mwenye byami.+
Nadi kisá kyami kya būki ne būki bwami;
Natome vinyu yami ne mabele ami.”+
“Dyai, a balunda baswe!
Tomai mukolwe bilongwa bya kisanso!”+
2 “Ndēle, ino mutyima wami utala.+
Naivwana lunwa lwa muswe wami ukōkola!
‘Nshitwile, a mwanetu mwana-mukaji, muswedibwe wami,
Nkunda wami, wampikwa dikeme!
Mwanda mutwe wami i mubombe lumé,
Nywene yami nayo kitalela kya bufuku.’+
3 Kendi muvūle nkanzo.
Le mvwale’yo kadi monka?
Kendi moye ku maulu.
Le nekufītyije kadi monka?
4 Muswe wami wakoka kuboko kwandi pa kipunzu kya mulango,
Penepo mutyima munda keuntu pa mwanda wandi.
5 Nabūka kukashitwila muswe wami;
Maboko ami asūma mpakwa,
Kadi minwe yami nayo mpakwa misunguluke,
Ku bikwatyilo bya lōko.
6 Nashitwila muswe wami,
Ino muswe wami waalamukile, waenda.
Aye pa kwenda natyumukwa* mutyima.*
Namukimbile, ino kumusokola mpika.+
Namwita, ino aye kungitaba mpika.
7 Batulama badi bajokoloka mu kibundi bauntene.
Bankupila, ne kuntapa bilonda.
Batulama ba mumbu baumvūla kisandi* kyonadi nepūtyile.
8 A bana ba Yelusalema bana-bakaji, nemutyipija’mba:
Shi mubamone muswe wami,
Mulombolei amba mbelanga buswe.”
9 “Le muswe obe i muyampe namani kupita muswe mukwabo yense,
Abe muyampe mpata kutabuka bana-bakaji?
Le muswe obe i muyampe namani kupita muswe mukwabo yense,
Amba witutyipije nankyo?”
10 “Muswe wami i muyampe kadi utyiluluka;
Mu bantu tununu dikumi aye i mutabuke.
11 Mutwe wandi i olo, olo milumbuluke.
Nywene yandi idi pamo bwa malala a mukondo* ajina,
Ifīta pamo bwa kinkombe.
12 Meso andi adi pamo bwa bankunda ku tuminonga twa mema,
Boya mu mabele,
Batumbile ku kijiba kiyule bā.*
13 Matama andi adi pamo bwa butanda bwa binunka mwenye,+
Tungulu twa biyombo binunka mwenye.
Milomo yandi i maluba, kusūma mpakwa misunguluke.+
14 Makasa andi i mibumbulu ya olo, kulamike kisodite.
Difu dyandi i dino dya nzovu disenejibwe dipūtwe na safile.
15 Maulu andi i bikomo bya mabwe a mimfinye* bishimikwe pa bitako bya olo milumbuluke.
Mpala yandi idi pamo bwa Lebanona, upityile bakwabo pamo bwa mityi ya sedele.+
A bana ba Yelusalema bana-bakaji, uno ye muswe wami, uno ye muswedibwe wami.”
6 “Le muswe obe waenda kwepi,
A muyampe kupita bana-bakaji?
Le muswe obe waalamukila dyepi?
Twende tukakukimbije’ko.”
2 “Muswe wami watūkila ku budimi bwandi,
Ku matanda a mityi ya binunka mwenye,
Kukakumba luombe mu madimi
Ne kwapa maluba.+
3 Amiwa ne wa muswe wami,
Muswe wami nandi i wami.+
Ukumbanga luombe mu maluba.”+
4 “Wi muyampe pamo bwa Tilaza,*+ a muswedibwe wami,+
Wa buya pamo bwa Yelusalema,+
Mulumbuluke mpata pamo bwa bibumbo bya divita bijokolokele ñembela yabo.+
Nywene yobe idi pamo bwa luombe lwa bambuji
Batūka matēlo a Ngileade.+
6 Meno obe adi pamo bwa luombe lwa mikōko
Itamba mu koijibwa,
Yonso idi na twana twa mapasa,
Kadi kekudipo nansha umo ujimije kana kao.
7 Pamo bwa kipindi kya kipa kya ngelenade
Mo mwikadile matama* obe mu nyuma mwa kilēnda kyobe.
9 Ino umo kete ye nkunda wami,+ wampikwa dikeme.
Mubutulwe bunka na inandi.
Muswedibwe* na yewa wamubutwile.
Bana bana-bakaji bamumonanga, kebamutela bu wa nsangaji;
Bakaji ba mulopwe ne bakaji ba pafula, kebamutendela.
10 ‘Le yewa weñenya* pamo bwa kibangabanga i ani,
Muyampe pamo bwa kweji mutuntulu,
Utōka tō pamo bwa mwinya wa dyuba,
Mulumbuluke mpata pamo bwa bibumbo bya divita bijokolokele ñembela yabo?’”+
11 “Natūkīle ku budimi bwa mityi ya ntole+
Kukatala mani mana mu musanza,*
Kukatala shi mañanza abashipuka,*
Shi mityi ya mangelenade ibatōya maluba.
13 “Joka, joka, a mwine Shulama!
Joka, joka,
Amba tukubandile!”
“Mwanda waka mutala mwine Shulama?”+
“Aye udi pamo bwa luja lwa bibumbo bibidi!”*
7 “Bine, binyantyilo byobe i biyampe mu bikwabilo byobe,
Abe mwana-mukaji wa bulēme!
Bitonto bya matangatanga obe bidi pamo bwa bya kwidyangula nabyo,
Mwingilo wa makasa a sendwe.
2 Musuku obe i lweso lubumbakane.
Kewakibulwa nansha dimo vinyu mityange.
Difu dyobe i mulwi wa ñano,
Mujokolokwe na maluba.
3 Mabele obe abidi adi pamo bwa twana tubidi twa kasha,
Twana twa mapasa twa kasha.+
4 Nshingo yobe+ idi pamo bwa kiteba kya meno a nzovu.+
Mulu obe udi pamo bwa kiteba kya Lebanona,
Kitadidile ku Damakasa.
5 Mutwe obe i mukuvwike kilukwa pamo bwa Kalamela,+
Mulopwe wakokwe* na bibande biyela.
6 Bine, wi muyampe, kadi bine unsangajanga,
A mwana-mukaji muswedibwe, kupita bonso bobaloelelwa bininge!
7 Kīmo kyobe kidi pamo bwa kankindu,
Kadi mabele obe adi pamo bwa bisansa bya tukonkoma.+
8 Nanenene amba, ‘Nsa kukanda ku kankindu
Amba nkwate ku mikombo ya bipa byako.’
Mabele obe ekale pamo bwa bisansa bya mañanza,
Umpuya obe nao pamo bwa mwenye wa bipa bya pome,
9 Ne kyakanwa* kyobe nakyo pamo bwa vinyu milumbuluke kutabuka.”
“Itūkile biyampe muswe wami,
Ikuke bityebitye ku milomo ya boba balēle.
10 Amiwa ne wa muswe wami,+
Kadi kusakasaka kwandi kudi kondi.
12 Tubūke futwi twende ku madimi a mañanza
Tukatale shi mañanza abashipuka,*
Shi maluba abetoyola,+
Shi mityi ya mangelenade keidi na maluba.+
Nkakulombolanga kisanso kyami kwine’kwa.+
13 Bilungu bya mandalangole+ binunkijanga mwenye wabyo;
Pa bibelo byetu padi bipa bilumbuluke bya miswelo yonso.+
Bipya ne bikulu,
A muswe wami, nadi nkubikīle’byo.
8 “Shi wadi’tu pamo bwa mwanetu,
Waaminwe ku mabele a mama!
Shi nakutene panja, nadi wa kukufifya,+
Kadi i kutupu muntu wadi wa kumfutulula.
Nadi wa kukupa vinyu inunka mwenye ya kutoma,
Busuku butalala nyā bwa bipa bya mangelenade.
3 Kuboko kwandi kwa lunkuso kwadi kwa kwikala munshi mwa mutwe wami,
Kuboko kwandi kwa lundyo nako kwadi kwa kumfumbakanya.+
4 A bana ba Yelusalema bana-bakaji, nemutyipija’mba:
Kemwakilangulai, kemwakilangulai buswe mondi kufika ne byobwiya abo bwine.”+
5 “Lelo yewa wiya ukanda mu ntanda mutuputupu i ani,
Weyalele kudi muswe wandi?”
“Nakulangwile munshi mwa mutyi wa pome.
Inobe wadi’mo na misanshi ya kukubutula.
Yewa wakubutwile wadi’mo na misanshi ya lubutulo.
6 Ntūle pamo bwa kashé pa mutyima obe,
Pamo bwa kashé pa kuboko kobe,
Mwanda buswe i bukomo pamo bwa lufu,+
Kadi kulamatwa bunka i kukomo bininge pamo bwa Kibundu.*
Lubimbi lwabo i mudilo utēma, lubimbi lwa Yah.*+
Shi muntu apāne bupeta bonso bwa mu njibo yandi mwanda wa buswe,
Bukafutululwa* bonso.”
8 “Tudi na nkasetu mwana-mukaji,+
Kadi kadipo na mabele.
Le tukalongela mwanetu mwana-mukaji bika
Difuku dyobakamunena kumusonga?”
9 “Shi aye i lubumbu,
Tukōbaka pādi kalupango ka pangala ka ndalama,
Ino shi i kibelo,
Tukamushita mbū na lubao lwa mutyi wa sedele.”
10 “Amiwa ne lubumbu,
Kadi mabele ami adi pamo bwa biteba.
O mwanda mu meso andi naikala
Pamo bwa muntu watana ndoe.
11 Solomone wadi na budimi bwa mañanza+ mu Bāla-Hamona.
Wapēle balami budimi bwa mañanza.
Ense wadi uleta bibese kanunu bya ndalama bya bipa byabo.
12 Ngidi na budimi bwami bwa mañanza.
A Solomone, bibese kanunu bya ndalama* i byobe,
Kadi bibese tutwa tubidi i bya boba balama bipa byabo.”
13 “Ee, abe wikele mu madimi,+
Bakwetu bevwene diwi dyobe.
Ndeke ngivwane’dyo.”+
14 “A muswe wami, pēja,
Kadi nyema lubilo pamo bwa kasha+
Nansha bwa kambalambala kana
Pa ngulu ya binunka mwenye.”
Nansha’mba “Lwimbo lutabukile buya.”
Kishima pa kishima i, “Nkokele kodi.”
Nansha’mba “Tusekunune.”
Ko kunena’mba, Bansongwakaji.
Nansha’mba “obasenswe kudi muya wami.”
Nansha’mba “kilēnda kya madilo.”
Nansha’mba “kabalwe kami.”
Bibwanika padi i, “mu nywene mibande.”
Nansha’mba “bidyangulwa bijokoloke.”
Nansha’mba “nsahabu.”
Kishima pa kishima i, “Nado.”
Nansha’mba “muyampe mpala.”
Nansha’mba “njibo mikatampe.”
Kishima pa kishima i, “njibo ya vinyu.”
Nansha’mba “buyo.”
Kishima pa kishima i, “bipēpula difuku kaluvula.”
Bibwanika padi i, “ngulu ya mitanta.” Nansha’mba “ngulu ya Beta.”
Nansha’mba “obasenswe kudi muya wami.”
Nansha’mba “obasenswe kudi muya wami.”
Nansha’mba “obasenswe kudi muya wami.”
Nansha’mba “obasenswe kudi muya wami.”
Kitalu kipūte kyadi kingidijibwa mwanda wa kusela’po muntu wa bulēme.
Nansha’mba “kilukwa kya maluba; nkata wa bimuna.”
Nansha’mba “bitako bya matwi.”
Kishima pa kishima i, “bipēpula difuku kaluvula.”
Nansha’mba “Ante-Lebanona.”
Bibwanika padi i, “Lukoba.”
Nansha’mba “budimi.”
Dibungu dya luvumba luyampe.
Nansha’mba “Pukuma bityebitye.”
Nansha’mba “muya wami watamba’mo.”
Bibwanika padi i, “Aye pa kwisamba muya wami wantamba’mo.”
Nansha’mba “kilēnda.”
Bibwanika padi i, “pamo bwa bisansa bya tukonkoma.”
Bibwanika padi i, “milomo ya nsulo ya mema.”
Nansha’mba “bikundulu; bikundudyu.”
Kishima pa kishima i, “Kilango.”
Nansha’mba “Kibundi Kisangaja.”
Nansha’mba “bitako bya matwi.”
Kishima pa kishima i, “Utōka tō.”
Kishima pa kishima i, “utala panshi.”
Nansha’mba “kinekaneka.”
Nansha’mba “abatote.”
Nansha’mba “Muya.”
Nansha’mba “ba kwilanga.”
Nansha’mba “luja lwa Mahanaimi.”
Kishima pa kishima i, “mutwe obe.”
Nansha’mba “wakutwe.”
Kishima pa kishima i, “kilango.”
Nansha’mba “abatote.”
Nansha’mba “Sheole,” ko kunena’mba, kibundu kya bantu bonso. Tala Nshintulwilo ya Bishima.
“Yah” i dijina Yehova mu kīpi.
Bibwanika padi i, “Ukafutululwa.”
Kishima pa kishima i, “kanunu.”