Watchtower KIBĪKO PA ENTELENETE
Watchtower
KIBĪKO PA ENTELENETE
Kiluba
Ā
  • Ā
  • ā
  • Ē
  • ē
  • Ī
  • ī
  • Ō
  • ō
  • Ū
  • ū
  • Á
  • á
  • É
  • é
  • Ó
  • ó
  • Ñ
  • ñ
  • BIBLE
  • BILUPWILWE
  • KUPWILA
  • nwt Bene Loma 1:1-16:27
  • Bene Loma

Pano i patupu video

Yō, bibakoma kupūtula video.

  • Bene Loma
  • Bisonekwa Bijila—Bwalamuni bwa Ntanda Mipya
Bisonekwa Bijila—Bwalamuni bwa Ntanda Mipya
Bene Loma

MUKANDA KUDI BENE LOMA

1 Ami Polo, umpika wa Kidishitu Yesu, waityilwe kwikala mutumibwa, watūdilwe pafula mwanda wa myanda miyampe ya Leza,+ 2 yaālaile tamba kala kupityila ku bapolofeto bandi mu Bisonekwa bijila, 3 pa mwanda wa wandi Mwana, watambile ku lutundu* lwa Davida+ mwendele ngitu, 4 ino watelelwe na bukomo bu Mwanā Leza+ mwendele mushipiditu wa buujila pa kusangulwa’ye mu bafwe+—ke Yesu Kidishitu Mfumwetu kadi. 5 Mudi aye e motwatambwile kanye ka ku buntu bitupu ne butumibwa+ amba kwikale kikōkeji na lwitabijo mu mizo yonso+ pa mwanda wa dijina dyandi. 6 Banwe nenu mubadilwa mu yoya mizo yaityilwe kwikala bantu ba Yesu Kidishitu— 7 Kudi baswedibwe bonso ba Leza badi mu Loma, betyilwe kwikala bajila:

Kanye ka ku buntu bitupu ne ndoe bitamba kudi Leza Tata wetu ne kudi Mfumwetu Yesu Kidishitu bikale nenu.

8 Dibajinji bidi, nafwija’ko Leza wami mudi Yesu Kidishitu pa mwanda wenu banwe bonso, ke-pantu lwitabijo lwenu lusekununwanga ntanda yonso. 9 Mwanda Leza, mwine oñingidila mingilo ikola na mushipiditu wami kukwatañana na myanda miyampe ya wandi Mwana, i kamoni wami umonanga monemutelelanga difuku ne difuku mu milombelo yami ne kuleka’byo mpika,+ 10 ngabijanga’mba shi bine bikokejika enka mone mwa kwiila komudi, mungya kiswa-mutyima kya Leza. 11 Mwanda ngabilanga bininge kwimona nenu, amba nemupe’ko kyabuntu kampanda kya ku mushipiditu amba mwikale kuninga; 12 nansha’mba twikankamike batwe bonso, muntu ne muntu ukankamikwa+ na lwitabijo lwa mukwabo, ne lwenu ne lwami.

13 Ino banwe banabetu, nkisakilepo mwikale bampikwa kuyuka’mba nasakile misunsa mivule kwiya komudi amba mone’ko bipa ne mu bukata mwenu pamo’nka na mu mizo mikwabokwabo, ino nakankajibwe kufika’nka ne pano. 14 Ngidi na mapu ku Bangidiki ne ku beni,* ku ba tunangu ne ku bampikwa ñeni bene; 15 o mwanda ngabilanga kwimusapwila nenu myanda miyampe ne mwamo mu Loma mwine.+ 16 Mwanda nkifupo bumvu bwa myanda miyampe;+ na bubine ayo i bukomo bwa Leza bwa kupandija muntu ense udi na lwitabijo,+ dibajinji bidi Muyuda,+ ebiya ke Mungidiki.+ 17 Mwanda mu myanda miyampe mo musokokelanga boloke bwa Leza kupityila ku lwitabijo+ ne pa mwanda wa lwitabijo, monka mokilembelwe amba: “Ino moloke ukekalanga mūmi pa mwanda wa lwitabijo.”+

18 Mwanda bukalabale bwa Leza+ butamba mūlu busokokelanga pa bumpikwa bwine Leza ne pa bukondame bonso bwa bantu bajimankanya bubine+ mu dishinda dikondame, 19 mwanda byobya bikokeja kuyukwa pa mwanda wa Leza i bimweke patōka mu bukata mwabo, ke-muntu Leza i mwibalombole’byo patōka.+ 20 Mwanda ngikadila yandi yampikwa kumweka i mimweke patōka tamba ku kupangwa kwa ino ntanda, mwanda i mimwekelele mu bintu byalongele,+ enka ne bukomo bwa nyeke+ ne Buleza bwandi,+ o mwanda kebadipo mwa kwikañenya. 21 Mwanda nansha byobadi bayukile Leza, kebamutumbijepo bu Leza nansha kumufwija’ko kwine, ino baikele ba bituputupu mu milangwe yabo kadi mityima yabo yampikwa ñeni yafītyijibwa.+ 22 Nansha byobadi betela bu ba tunangu, baikele ke balembakane 23 ne kwalamuna ntumbo ya Leza kabwanyapo kubola ke ya kintu kidi pamo bwa kyelekejo kya muntu ubwanya kubola, ne byoni, ne bipangwa bya maulu aná, ne bībulula.*+

24 O mwanda, Leza pa kumona bilokoloko bya mityima yabo, webapēne ku bya disubi, amba imbidi yabo ifwijibwe bumvu mu bukata mwabo. 25 Bashintyile bubine bwa Leza na bubela, kebalēmeka bininge* ne kwingidila kipangwa mingilo ikola pa kyaba kya Umpangi, mwine utendelwa nyeke. Amena. 26 O mwanda Leza webapēne ku bilokoloko bya busekese bya munyanji,+ mwanda bana-bakaji babo bashintyile abo bene mulongelwanga mungya kipangila kebelonga byampikwa kulonda kipangila;+ 27 bana-balume nabo monka na monka, balekele mulongelwanga* na bana-bakaji mungya kipangila ino beivwanina kilokoloko bya malwa abo bene na bene, bana-balume na bana-balume,+ balonga bya kiboja ne kutambula abo bene mfuto* mifwaninwe, ikwatañene na kilubo kyabo.+

28 Monka mokebamweninepo amba i kyendele’mo kwitabija Leza,* Leza nandi webapēne ku milangwe yampikwa kwitabijibwa, kebalonga bintu bya kubulwa kwendela’mo.+ 29 Kadi badi bayulwe bukondame bonso,+ mutyima mubi, makomwa-meso,*+ bubi, bayulwe bya kwabilaabila,+ butapani,+ lupotopoto, bongojani,+ ne nshikani,+ ba misongwe,* 30 banenena bakwabo bibi,+ bashikilwe Leza, ba kibengo, ba kwizunzula, ba kwianya, bakuta nkuku mibi,* bampikwa kukōkela bambutwile,+ 31 bampikilwa kwivwanija,+ bampikwa kulonga mobeivwanikile, ba kubulwa kisanso kya bumuntu, ne bampikwa lusa. 32 Nansha bano byobayukile senene shē mbila myoloke ya Leza—amba boba balongalonga bino bintu bafwaninwe lufu+—abo baloñanga’byo’nka kulonga kadi betabije ne boba bebilongalonga bene.

2 Nanshi kudipo mwa kwikañenya, a muntu, nansha shi wi ani,+ shi utyibila ba mambo; mwanda shi utyibila mukwenu mambo, wiponejanga abe mwine, mwanda abe mwine utyibila ba mambo ulongaloñanga bintu bimo byonka.+ 2 Pano tuyukile amba butyibi bwa Leza abo bukwatañene na bubine pa boba balongalonga bino bintu.

3 Ino a muntu, le ufwatakanya’mba potyibila mambo boba balongalonga bino bintu ino abe nobe wibilonga, ukanyema butyibi bwa Leza? 4 Ne kadi le ufutululanga bungi bwa kanye kandi+ ne bwa kutyumwina mu manwi*+ ne bwa kitūkijetyima kyandi,+ mwanda’tu kuyukilepo amba Leza, mu kanye kandi, usakanga kukufikija ku kwisāsa?+ 5 Ino pa mwanda wa kibengo kyobe ne mutyima obe wa kubulwa kwisāsa, wibīkilanga bukalabale mu difuku dya bukalabale ne dya kusokolwa kwa butyibi boloke bwa Leza.+ 6 Kadi aye ukalubwilanga muntu ne muntu mungya mingilo yandi:+ 7 būmi bwa nyeke ku boba bakimbanga ntumbo ne bulēme ne kubulwa kubola+ na kūminina mu mwingilo muyampe; 8 inoko, ku boba ba lupotopoto kadi bapela kukōkela bubine ino bakōkela’ko bukondame, kukekalanga bukalabale ne bulobo.+ 9 Kukekalanga kyamalwa ne tusua pa muntu* ense ulonga bibibibi, dibajinji pa Muyuda kupwa ke pa Mungidiki; 10 inoko ntumbo, bulēme, ne ndoe ku muntu ense ulonga biyampe, dibajinji ku Muyuda+ kupwa ke ku Mungidiki.+ 11 Mwanda kudi Leza kekudipo mboloji.+

12 Mwanda boba bonso balongele bubi pampikwa bijila nabo bakonekanga pampikwa bijila;+ ino boba bonso balongele bubi abo mu bijila bakatyibilwanga mambo na bijila.+ 13 Mwanda boba bevwana bijila ke abopo boloke ku meso a Leza, ino boba balonda bijila bakatelwanga bu boloke.+ 14 Mwanda paloñanga bantu ba mizo bampikwa bijila+ bintu bidi mu bijila mungya kipangila, bano bantu’ba, nansha byokebadipo na bijila, abo bene i bijila kobadi. 15 Bo bene balombola patōka myanda ya bijila’mba i milembwe mu mityima yabo, papo mutyima wabo wa mundamunda usapula bukamoni pamo nabo, kadi batopekwanga nansha kubingijibwa na* milangwe yabo abo bene. 16 Kino kikalongekanga mu difuku dikatyiba Leza mambo a bintu bifyame bya bantu+ kupityila kudi Kidishitu Yesu, mwendele myanda miyampe yonsapula.

17 Shi pano abe witwanga bu Muyuda+ kadi wikulupile bijila ne kwitemba Leza, 18 kadi uyukile kiswa-mutyima kyandi ne kwitabija bintu bilumbuluke mpata mwanda wi mufundijibwe* Bijila,+ 19 ne ukulupile amba wi kalombwe wa bampofu, kitōkeji kya boba badi mu fukutu, 20 wa kōlola bampikwa ñeni, mufundiji wa bana batyetye, kadi upotolwele myanda mikatampe ya buyuki ne ya bubine idi mu Bijila— 21 ino le abe ufundija’ko muntu mukwabo, kwifundija abe mwine mpika?+ Abe usapula’mba, “Kokeba,”+ abe’ko wiba? 22 Abe unena’mba, “Kokalonga makoji,”+ abe’ko ulonga makoji? Abe umwene bilezaleza bu bya munyanji, wiba mu matempelo? 23 Abe, witemba bijila, inoko ufutulula Leza na kujilula Bijila? 24 Mwanda “dijina dya Leza dibatukwe mu mizo pa mwanda wa banwe,” monka mokilembelwe.+

25 Disao,+ na bubine, didi na kamweno enka shi ulamine bijila;+ ino shi ujilula bijila, disao dyobe dibaikala ke kubulwa kutwela kwisao. 26 Penepo, shi muntu wa kubulwa kutwela kwisao+ ulamine mbila myoloke ya mu Bijila, le kwandi kubulwa kutwela kwisao kekukamonwepo bu disao’ni, a?+ 27 Kadi muntu wa kubulwa kutwejibwa kwisao ku ngitu, shi ulonda Bijila, ukakutyibila mambo abe ujilula bijila nansha byodi na mukanda wa bijila mulembwe ne na disao. 28 Mwanda Muyuda ke yewapo udi’bo panja,+ kadi disao ke kintupo kidi panja, pa ngitu.+ 29 Ino Muyuda i yewa udi’bo munda,+ kadi disao dyandi i dya ku mutyima+ na mushipiditu ke na mukandapo wa bijila mulembwe.+ Ntumbo ya yao muntu itambanga kudi Leza, ke ku bantupo, aa.+

3 Le penepo Muyuda upityile muntu mukwabo paka, nansha disao le didi na kamweno’ka? 2 I pa bintu bivule bine. Dibajinji bidi, abo ye bāpelwe binenwa bikola bya Leza.+ 3 Le penepo i namani? Shi bantu bamo babudilwe lwitabijo, le na bubine kubulwa lwitabijo kwabo kukalamuna bubinebine bwa Leza ke bwa bitupu? 4 Nansha dimo! Ino Leza ekale wa bine,+ nansha shi muntu ense ekale mbepai,+ monka mokilembelwe amba: “Amba wikale moloke mu binenwa byobe ne kubinga pobakutyibila mambo.”+ 5 Inoko, shi bukondame bwetu bubamwekeja boloke bwa Leza patōka, le tukanena namani? Lelo Leza i mukondame palombola bukalabale bwandi? (Nesambe mwisambilanga bantu.) 6 Mhm! Shi byadi nankyo, le Leza ukatyibila ino ntanda mambo namani?+

7 Ino shi pa mwanda wa bubela bwami, bubine bwa Leza bubamweka patōkelela pa mwanda wa ntumbo yandi, le kyontyibilwa mambo pamo bwa kipya-mambo i kika? 8 Kadi i kika kekinenenwapo, na mwitubepela bantu bamo amba tunenanga’mba, “Tulongei bibi amba bilumbuluke bīye”? Butyibi bukatyibilwa bano bantu bukwatañene na boloke.+

9 Penepo i namani? Lelo batwe twi bapite bakwabo? Aa, ke amopo! Mwanda twadi kala tubanena’mba ne Bayuda ne Bangidiki, bonso i ba bubi;+ 10 monka mokilembelwe amba: “I kutupu muntu moloke, nansha umo mwine;+ 11 i kutupu nansha umo udi na bujinguludi; i kutupu nansha umo ukimbanga Leza. 12 Bantu bonso abasāsuka, abo bonso abaikala ba bitupu; i kutupu nansha umo ulombola kanye, nansha umo mwine.”+ 13 “Mudibu wabo i kibundu kidi pululu; bongojana na ndimi yabo.”+ “Bulembe bwa bipidi-bona budi mu milomo yabo.”+ 14 “Kadi kyakanwa kyabo i kiyule mafingo ne bululu.”+ 15 “Maulu abo apēlakananga ku kumwanga mashi.”+ 16 “Musala ne bumonya-malwa bidi mu mashinda abo, 17 kadi kebayukilepo dishinda dya ndoe.”+ 18 “Ku meso abo kekudipo moyo wa kutyina Leza.”+

19 Pano tubayuka’mba bintu byonso binena Bijila bitalanga boba balonda Bijila, mwanda wa kūbija nyā kyakanwa kyonso kadi ino ntanda yonso nayo ikale mifwaninwe kupebwa mfuto na Leza.+ 20 Nanshi i kutupu muntu* nansha umo ukatelwa bu moloke ku meso andi pa mwanda wa mingilo ya bijila,+ mwanda bijila byo biyukanya bubi senene.+

21 Ino pano boloke bwa Leza i busokolwe pampikwa bijila,+ enka musapwila Bijila ne Bapolofeto bukamoni,+ 22 bine, boloke bwa Leza kupityila ku lwitabijo mudi Yesu Kidishitu, ku boba bonso badi na lwitabijo. Mwanda i kutupu amba yeu ye yeu.+ 23 Mwanda bonso i bapye mambo kadi kebafikilangapo pa ntumbo ya Leza,+ 24 ne kutelwa kobatelwa bu boloke i pamo bwa kyabuntu kya ku bitupu+ pa kanye kandi ka ku buntu bitupu+ kupityila ku bunyongolodi bwa kinkūlwa kyafutyile Kidishitu Yesu.+ 25 Leza wamupēne bu kyamulambu kya kupwanya*+ kupityila ku lwitabijo mu mashi andi.+ Walongele kino mwanda wa kulombola boloke bwandi, ke-muntu Leza wadi utyumwina mu manwi* ne kulekela bubi bwālongelwe pa kala. 26 Walongele namino mwanda wa kulombola boloke bwandi+ mu kino kitatyi, amba ekale moloke nansha patela muntu udi na lwitabijo mudi Yesu bu moloke.+

27 Le penepo kwitatula kudi kwepi? Kekudipo kitatwilwa. Le i pa bijila’ka? Le i pa bijila bya mingilo’ni?+ Aa, ke pa abyopo, ino i pa bijila bya lwitabijo. 28 Mwanda tubamone amba muntu utelwanga bu moloke na lwitabijo pampikwa mingilo ya bijila.+ 29 Nansha, le aye i Leza wa Bayuda kete?+ Mwene i Leza ne wa bantu ba mizo bene?+ En-en, i ne wa bantu ba mizo bene.+ 30 Leza byadi umo,+ ukatela bantu batwelele kwisao bu boloke+ pa mwanda wa lwitabijo ne bantu bampikwa kutwela kwisao bu boloke+ pa lwitabijo lwabo. 31 Penepo batwe le tubaipaya bijila na lwitabijo lwetu? Nansha dimo! Inoko, tubaningija bijila.+

4 Byobidi nankyo, le tukanena’mba Abalahama, mukulutuba wetu ku ngitu wamwenine’mo bika? 2 Kimfwa, shi Abalahama wātelelwe bu moloke pa mwanda wa mingilo, longa wāikele na bubinga bwa kwitumbija, ino ke ku mesopo a Leza. 3 Mwanda le kisonekwa kinena namani? Amba, “Abalahama wāikala na lwitabijo mudi Yehova,* penepo lwāmubadilwa bu boloke.”+ 4 Ino ku muntu wingila, mpalo yandi keimubadilwangapo bu kanye ka ku buntu bitupu, ino bu kintu kyafwaninwe kufutwa.* 5 Inoko ku muntu kengilapo, aye’ko wikele na lwitabijo mudi Yewa utelanga muntu wampikwa bwine Leza bu moloke, lwitabijo lwandi lubalwanga bu boloke.+ 6 Monka munenena ne Davida pa mwanda wa nsangaji ya muntu ubalwa na Leza bu moloke aye wampikwa mingilo amba: 7 “Ba nsangaji i boba bobalekēle kujilula kwabo ne bobapūtyila* bubi bwabo; 8 wa nsangaji i yewa muntu wa bubi kebukabalwapo nansha dimo na Yehova.”*+

9 Penepo, le ino nsangaji i enka ya bantu batwelele kwisao’ni, i ne ya bampikwa kutwela kwisao bene?+ Mwanda tubanena’mba: “Lwitabijo lwa Abalahama lwāmubadīlwe bu boloke.”+ 10 Lelo i kyaba’ka kine kyolwāmubadīlwe bu boloke? Le i pawādi kemutwele kwisao’ni, i pawādi katwelele kwisao? I pawādi katwelele kwisao, ino wādi wampikwa kutwela kwisao. 11 Kadi wātambwile kiyukeno+—ke disao kadi—pamo bwa kashé* ka boloke na lwitabijo lwaādi nalo pawādi katwelele kwisao, amba ekale shandya bonso badi na lwitabijo+ abo papo bampikwa kutwela kwisao, mwanda wa boloke bwibabadilwe; 12 kadi mwanda wa ekale shandya lutundu lutwelele kwisao, ke enkapo wa boba balamete ku disao, ino i ne wa boba banangila monka mu mayo a lolwa lwitabijo lwādi na tata Abalahama+ pawādi katwelele kwisao.

13 Mwanda ke pa bijilapo pātambwidile Abalahama nansha lutundu* lwandi mulao amba ukekalanga mpyana wa ntanda,+ ino i pa boloke kupityila ku lwitabijo.+ 14 Mwanda shi boba balamete ku bijila i bampyana, nankyo lwitabijo lubaikala lwa bitupu ne mulao mwine ubafu. 15 Na bubine Bijila bikolomonanga bukalabale,+ ino kokwa kwampikwa bijila, ne kujilula kwa bijila kwine i kutupu’ko.+

16 O mwanda mwine i kupityila ku lwitabijo, amba pa kanye ka ku buntu bitupu,+ mwanda wa mulao wikale ukulupilwa na lutundu* lwandi lonso,+ ke enkapo boba balamete ku Bijila, ino i ne boba balamete ku lwitabijo lwa Abalahama, tata wetu batwe bonso.+ 17 (Monka mokilembelwe amba: “Nakutonge kodi shandya mizo mivule.”)+ Kino kyādi ku meso a Leza, mwine waādi witabije, yewa wikadija bafwe ke bōmi ne kutela bintu kebidi’ko bwa abyo bidi’ko.* 18 Nansha byobyādi bikomo kukulupila, ino pa mwanda wa lukulupilo, wāikele na lwitabijo amba ukekalanga shandya mizo mivule mungya byobya byānenenwe amba: “E monka mukekadila ne lutundu* lobe.”+ 19 Kadi, nansha byakāzozelepo mu lwitabijo, wāmwene umbidi wandi pamo bwa mufwe kala (mwanda wādi kadi na kintu kya myaka 100),+ ne kufwa kwa* ndá ya Sala.+ 20 Ino pa mwanda wa mulao wa Leza, kātenkenepo nansha kubulwa lwitabijo; ino wākankamene mu lwitabijo lwandi, wātumbija Leza ntumbo 21 kadi wādi ukulupile binebine amba byobya byalaile ukokeja kadi kwibilonga.+ 22 O mwanda, “lwāmubadīlwe bu boloke.”+

23 Inoko, bino binenwa bya amba, “lwāmubadīlwe,” kebyālembelwepo enka pa mwanda wandi kete,+ 24 ino i ne pa mwanda wetu, batwe bakabadilwa’lo, mwanda twitabije mudi Yewa wasangwile Yesu Mfumwetu mu bafwe.+ 25 Aye wapēnwe pa mwanda wa bilubo byetu+ kupwa wasangulwa mwanda wa tutelwe bu boloke.+

5 Penepo, pano potwatelwa bu boloke pa mwanda wa lwitabijo,+ nanshi twikalei mu ndoe* na Leza kupityila kudi Mfumwetu Yesu Kidishitu,+ 2 kwine kotwamwena na lwitabijo lwetu muswelo wa kufikila mu kano kanye ka ku buntu bitupu mwine motwimene’mu;+ kadi tusangalei,* pa lukulupilo lwa ntumbo ya Leza. 3 Ke enkapo pa kyakyo, ino tusangalei* ne mu byamalwa,+ mwanda tuyukile amba kyamalwa kiletanga kūminina;+ 4 kūminina nako, kwitabijibwa na Leza;+ kwitabijibwa na Leza nako, lukulupilo,+ 5 lukulupilo nalo kelufikijangapo muntu ku kufwijibwa bumvu;+ mwanda buswe bwa Leza i bupungulwilwe mu mityima yetu kupityila ku mushipiditu ujila otwapelwe.+

6 Mwanda, na bubine, potwadi tukidi bakōkekōke,+ Kidishitu wafwidile bantu ba kubulwa bwine Leza pa kitatyi kitungwe. 7 Mwanda i bikomo muntu kufwila moloke; nansha padi bibwanya muntu kusomonwa kufwila muntu muyampe. 8 Ino Leza wetulombola buswe bwandi mu uno muswelo amba, potwadi tukidi babipya-mambo, Kidishitu wetufwidile.+ 9 Nanshi, pano potwatelwa bu boloke pa mashi andi,+ po pene potukapanda ku bukalabale kupityila kwadi.+ 10 Mwanda shi potwadi balwana twapwanijibwe na Leza pa lufu lwa wandi Mwana,+ pano potwapwanijibwa, po pene potukapandijibwa na būmi bwandi. 11 Ke enkapo pa kyakyo, ino kadi tusangalanga mudi Leza kupityila kudi Mfumwetu Yesu Kidishitu mwine wetupwanija.+

12 O mwanda, monka mwātwelele bubi mu ino ntanda kupityila ku muntu umo ne lufu kupityila ku bubi,+ mo mwasambakenine ne lufu ku bantu bonso mwanda bonso balongele bubi+—. 13 Mwanda bubi bwādi mu ino ntanda Bijila kebyaikele’ko, ino bubi kebulambikwangapo muntu shi kekudipo bijila.+ 14 Inoko lufu lwābikele bulopwe tamba pa Adama kufika ne pa Mosesa, enka ne pa boba bene kebalongelepo bubi na mwājilwidile Adama, mwine wiifwene na yewa wadi wa kwiya.+

15 Ino kyabuntu kekidipo pamo bwa kilubo. Mwanda shi pa kilubo kya muntu umo bavule bafwile, nanshi kanye ka ku buntu bitupu ka Leza ne kyabuntu kyandi kya ku bitupu kyaapēne kupityila ku kanye ka ku buntu bitupu ka muntu umo,+ Yesu Kidishitu, nabyo po pene byavudīle* bavule bene!+ 16 Ne kadi, mobikadile na kyabuntu kya ku bitupu kemobyāfudilepo na muntu umo wālongele bubi.+ Mwanda butyibi bwātyibilwe kupwa kwa kilubo kimo i kuponejibwa,+ ino kyabuntu kyapēnwe kupwa kwa bilubo bivule i kutelwa bu boloke.+ 17 Mwanda shi pa kilubo kya muntu umo lufu lwābikele bulopwe kupityila kudi muntu’wa,+ nanshi boba batambula bungibungi bwa kanye ka ku buntu bitupu ne bwa kyabuntu kya ku bitupu kya boloke+ po pene nabo bakabikalanga bu balopwe+ mu būmi kupityila ku muntu umo, Yesu Kidishitu!+

18 Nanshi, monka mwāponejibwe bantu ba miswelo yonso pa kilubo kimo,+ mo monka mwatelelwa ne bantu ba miswelo yonso+ bu boloke mwanda wa būmi pa kilongwa kimo kya kubingijibwa.+ 19 Mwanda monka mwālengeje kubulwa kikōkeji kwa muntu umo bavule ke babipya-mambo,+ ne kikōkeji kya muntu umo nakyo mo monka kikalengeja bavule ke boloke.+ 20 Ebiya Bijila byaiya kwilundila’ko amba kuluba kuvudile’ko.+ Ino kokwa kwadi kuvula bubi, po pene kanye ka ku buntu bitupu nako kadi kavudila’ko. 21 Mwanda waka? Mwanda, monka mwābikadile bubi bulopwe pamo na lufu,+ mo monka musa kubikela kanye ka ku buntu bitupu bulopwe kupityila ku boloke butwala ku būmi bwa nyeke kupityila kudi Yesu Kidishitu Mfumwetu.+

6 Le penepo tunene namani? Le tukendelela kulonga bubi amba kanye ka ku buntu bitupu nako kavudile’ko? 2 Nansha dimo! Byotwafwile ku bubi,+ le tubwanya namani kwikala nyeke mu bubi monka?+ 3 Nansha le kemuyukilepo amba batwe bonso babatyijibwe mudi Kidishitu Yesu,+ twabatyijibwe mu lufu lwandi?+ 4 Nanshi twajīkilwe pamo nandi kupityila ku lubatyijo lwetu mu lufu lwandi,+ amba monka mwasangukile Kidishitu mu bafwe ku ntumbo ya Tata, netu mo monka, tufwaninwe kunangila mu būmi bupya.+ 5 Shi tubaikala nandi umbumo mu lufu lwiifwene na lwandi,+ nankyo bine tukekalanga nandi umbumo ne mu lusangukilo lwiifwene na lwandi.+ 6 Mwanda tuyukile amba bumuntu bwetu bwa kala bwapopelwe ku mutyi pamo nandi,+ amba umbidi wetu wa bubi upwibwe bukomo,+ mwanda wa tuleke kwikala monka bapika ba bubi.+ 7 Mwanda yewa wafwa watalulwa mambo a* bubi bwandi.

8 Ne kadi, shi twafwile pamo na Kidishitu, tukulupile kadi amba tukekalanga bōmi pamo nandi. 9 Mwanda tuyukile amba Kidishitu, pano pasangwilwe mu bafwe,+ kakifupo monka;+ lufu kelukimubikalapo bufumu monka. 10 Mwanda lufu lwaafwile, wafwile’lo pa mwanda wa bubi* dimo kupwididile,+ ino būmi bwadi nabo, wikele nabo pa mwanda wa Leza. 11 Banwe nenu mo monka, mwimonei bu bafwe pa mwanda wa bubi ino bōmi pa mwanda wa Leza mudi Kidishitu Yesu.+

12 Nanshi, bubi kebwakyendelela kwimubikala bulopwe mu imbidi yenu ya lufu,+ amba mukōkele bya kusakasaka byayo. 13 Nansha kwendelela kupāna imbidi* yenu ku bubi pamo bwa byabulwi bya bukondame, ino mwipānei kudi Leza pamo bwa bōmi batambile mu bafwe, ne kupāna imbidi* yenu kudi Leza pamo bwa byabulwi bya boloke.+ 14 Ke-buntu bubi kebufwaninwepo kwimubikala bufumu, mwanda kemudipo mu bijila,+ aa, ino mudi mu kanye ka ku buntu bitupu.+

15 Penepo ke bika? Lelo tulonge bubi mwanda batwe ketudipo mu bijila ino tudi mu kanye ka ku buntu bitupu?+ Nansha dimo! 16 Le kemuyukilepo amba shi mwipāne ku muntu kampanda bu bapika bakōkele, mwi bapika ba yewa omukōkele’wa,+ shi bapika ba bubi+ butwala ku lufu,+ shi bapika ba kikōkeji kitwala ku boloke? 17 Ino tufwija’ko Leza amba nansha byomwadi bidi bapika ba bubi, mwakōkele na mutyima umo ku bufundiji bwa kulondela’po kobemufikije. 18 Bine, byomwakūdilwe ku bubi,+ mwaikele bapika ba boloke.+ 19 Nesambe mwisambilanga bantu mwanda wa bukōkekōke bwa ngitu yenu; mwanda monka momwapānine bya ku ngitu yenu bu bapika ba disubi ne ba kujilula bijila kutwala ku kujilula bijila, nanshi pano pānai bya ku ngitu yenu bu bapika ba boloke butwala ku buujila.+ 20 Mwanda pomwadi bapika ba bubi, kemwadipo babikalwe na boloke.

21 Penepo i bipa’ka byomwadi mwangulanga kyokya kyaba’kya? I bintu byomwivwana pano bumvu. Mwanda mfulo ya bino bintu i lufu.+ 22 Ino pano, byomwakūdilwe ku bubi kemudi bapika ba Leza, mwangulanga bipa mu buujila,+ kadi ku mfulo i būmi bwa nyeke.+ 23 Mwanda mpalo ipala bubi i lufu,+ ino kyabuntu kipāna Leza i būmi bwa nyeke+ mudi Kidishitu Yesu Mfumwetu.+

7 A banabetu, le padi kemuyukilepo (mwanda nesambanga na boba bayukile bijila) amba Bijila bibikalanga muntu bufumu shi ukidi mūmi? 2 Kimfwa, mwana-mukaji musongwe ukutyilwe na bijila kudi wandi mulume pakidi wandi mulume mūmi; ino shi wandi mulume wafu, wanyongololwa ku bijila bya wandi mulume.+ 3 Nanshi, pakidi wandi mulume mūmi, uketwa bu wa makoji shi ekale ke wa muntu ungi.+ Ino shi wandi mulume wafu, wakūlwa ku bijila byandi, papo kadipo wa makoji shi waikala ke wa muntu ungi.+

4 Nanshi, a banabetu, ne banwe nenu mwafwile ku Bijila kupityila ku umbidi wa Kidishitu, amba mwikale ba muntu ungi,+ yewa wasangwilwe mu bafwe,+ amba tupe bipa bya Leza.+ 5 Mwanda potwadi twiendeja mu bu ngitu, bilokoloko bya bubi byadi bilangulwanga na Bijila byadi bingila mu imbidi* yetu amba tupe bipa bya lufu.+ 6 Ino pano twi banyongololwe ku Bijila,+ mwanda twi bafwe ku byobya byadi bitukwete, amba twikale bapika mu muswelo mupya na mushipiditu,+ ke mu muswelopo wa kala na mukanda wa bijila mulembwe, aa.+

7 Le penepo tunene namani? Le Bijila i bubi? Nansha dimo! Na bubine, nkyadipo wa kuyuka bubi shi Bijila+ kebyadi’kopo. Kimfwa, nkyadipo wa kuyuka lwiso shi Bijila kebyānenenepo amba: “Kokekala na lwiso.”+ 8 Inoko bubi, pa kupebwa mukenga na mbila, bwaumfikije ku lwiso lwa miswelo yonso, mwanda kwampikwa bijila bubi bwadi bufwe.+ 9 Ne kadi, dibajinji nadi mūmi kwampikwa bijila. Ino, mbila pa kufika, bubi bwaikala na būmi monka, ino ami nafwa.+ 10 Mbila mine yadi ya kutwala ku būmi,+ neimwene amba itwalanga ku lufu. 11 Mwanda bubi, pa kupebwa mukenga na mbila, bwañongwele ne kungipaya kupityila ku mbila’ya. 12 Nanshi, Bijila abyo bijilanga, ne mbila nayo ijilanga, i myoloke kadi miyampe.+

13 Penepo, le kyokya kiyampe kyo kyaundetela lufu? Nansha dimo! Ino bubi bo bundetele’lo; amba kimweke amba bubi bumfikijanga ku lufu kupityila ku kyokya kiyampe,+ amba bubi bubipile’ko mpata kupityila ku mbila.+ 14 Mwanda tuyukile amba Bijila i bya ku mushipiditu, ino amiwa ne wa ku ngitu, mupotejibwe ku bubi.+ 15 Mwanda nkivwanijepo byonoñanga. Mwanda nkiloñangapo byobya byonsaka, ino nonga’ko byobya byonshikilwe. 16 Inoko, shi noñanga byobya byonkisakilepo, naitabija’mba Bijila i bilumbuluke. 17 Ino pano kakidipo ami ulonga’byo, ino i bubi bwikele mudi ami.+ 18 Mwanda ndyukile amba mudi ami, ke mu ngitu yami kadi, kemudipo kiyampe nansha kimo; mwanda ami ngabilanga kulonga kilumbuluke, ino bukomo bwa kulonga’kyo mpika.+ 19 Mwanda nkiloñangapo kiyampe kyonsaka, ino kibi kyonkisakilepo e kyonoñanga nyeke. 20 Shi pano noñanga kyonkisakilepo, kakidipo ami ulonga’kyo, ino i bubi bwikele mudi ami.

21 Nanshi namone kino kijila mu mwanda wami: Popa ponsaka kulonga kyoloke, kibi kidi ponka pamo nami.+ 22 Ami na bubine ndoelelwe bijila bya Leza mwendele muntu udi munda mwami,+ 23 ino namone mu umbidi* wami kijila kikwabo kilwa divita na kijila kya mu ñeni yami+ ne kuntwala bu umpika ku kijila kya bubi+ kidi mu umbidi* wami. 24 Yō, ami kimonya-malwa! I ani le ukankūla ku umbidi umfikija ku luno lufu? 25 Nafwija’ko Leza kupityila kudi Yesu Kidishitu Mfumwetu! Nanshi, na ñeni yami ne umpika wa bijila bya Leza, ino na ngitu yami, ne wa kijila kya bubi.+

8 Nanshi, boba badi mu bumo na Kidishitu Yesu kebadipo kyobaponejibwa. 2 Mwanda kijila kya owa mushipiditu uleta būmi mu bumo na Kidishitu Yesu kibakukūla+ ku kijila kya bubi ne kya lufu. 3 Kyokya kekyadipo kibwanya kulonga Bijila+ mwanda byadi bizoze+ kupityila ku ngitu, Leza walongele’kyo na kutuma wandi Mwana+ mu ngitu iifwene na ngitu ya bubi+ ne pa mwanda wa bubi, waponeja bubi mu ngitu, 4 amba misoñanya myoloke ya Bijila ifikidile motudi batwe+ banangila mwendele mushipiditu, ke mwendele ngitupo, aa.+ 5 Mwanda boba beendeja mwendele ngitu batanga mityima yabo ku bintu bya ngitu,+ ino boba beendeja mwendele mushipiditu, ku bintu bya mushipiditu.+ 6 Mwanda kuta mutyima ku ngitu i lufu,+ ino kuta mutyima ku mushipiditu i būmi ne ndoe;+ 7 mwanda kuta mutyima ku ngitu i lwana na Leza,+ mwanda ayo keikōkelangapo bijila bya Leza bininge, kadi bine keibwanyapo. 8 Nanshi boba badi mu bumo na ngitu kebakokejapo kusangaja Leza.

9 Inoko, shi bine mushipiditu wa Leza wikele bine momudi, nankyo banwe mudi mu bumo na mushipiditu,+ ke mwendele ngitupo, aa. Ino shi muntu kadipo na mushipiditu wa Kidishitu, yao muntu ke wandipo. 10 Ino shi Kidishitu udi nenu umbumo,+ nabya umbidi i mufwe pa mwanda wa bubi, ino mushipiditu ao i būmi pa mwanda wa boloke. 11 Shi pano mushipiditu wa yewa wasangwile Yesu mu bafwe udi momudi, nabya yewa wasangwile Kidishitu Yesu mu bafwe+ ukalamuna ne imbidi yenu ya lufu ke myūmi+ kupityila ku mushipiditu wandi udi momudi.

12 Shi ke pano, a banabetu, ketuningilwepo kukōkela ngitu na kwiendeja mwendele ngitu;+ 13 mwanda shi mwiendeje mwendele ngitu, nankyo bine mwi ba kufwa; ino shi mwipaye bilongwa bya ngitu+ na mushipiditu, mukekala bōmi.+ 14 Mwanda bonso baludikwa na mushipiditu wa Leza, bine i bana ba Leza.+ 15 Mwanda banwe kemwatambwilepo mushipiditu wa bupika wimulengeja moyo dikwabo, ino mwatambwile mushipiditu wa kwimwalamuna kemudi bana, mushipiditu otwita nao amba: “Abba,* Tata!”+ 16 Mushipiditu mwine usapulanga bukamoni na mushipiditu wetu+ amba twi bana ba Leza.+ 17 Nanshi shi twi bana ba Leza, nankyo kadi twi bampyana—bine bampyana ba Leza, ino bakapyana+ pamo na Kidishitu—wivwane shi tususuke bidi pamo nandi+ amba tutumbijibwe ne ntumbo pamo nandi.+

18 Mwanda namone amba masusu a kino kitatyi keadingakenepo nansha bityetye na ntumbo isa kusokolwa motudi.+ 19 Mwanda bipangwa bitengele na kipyupyu kusokolwa kwa bana ba Leza.+ 20 Mwanda bipangwa byāfikijibwe ku bukobakane,+ ke abyopo bine byāsakile, aa, ino i kupityila kudi yewa wēbifikije’ko, pa mwanda wa lukulupilo 21 amba bipangwa nabyo bikakūlwe+ mu bupika bwa kubola ne kwikala na bwanapabo bwa ntumbo budi na bana ba Leza. 22 Mwanda tuyukile amba bipangwa byonso pamo bibinzanga’nka kubinza ne kususuka pamo kufika ne pano. 23 Ke enkapo kyakyo, ino ne batwe bene badi na kyangulwa kibajinji, ke mushipiditu kadi, bine, netu tubinzanga munda mwetu+ pano potutengele na kipyupyu kwalamunwa ketudi bana,+ kunyongololwa mu imbidi yetu na kinkūlwa. 24 Mwanda twapandijibwe mu luno lukulupilo; ino lukulupilo lumweka na meso ke lukulupilopo, mwanda shi muntu wamone kintu, le ekikulupile’ni, a? 25 Ino shi tubakulupila+ kyokya kyoketumwenepo,+ nabya twikitengelanga na kipyupyu ne kūminina.+

26 Mo monka ne mushipiditu nao wiyanga kwitukwasha mwanda wa bukōkekōke bwetu;+ ke-pantu ketuyukangapo mwanda mwine otufwaninwe kulomba mobifwaninwe, ino mushipiditu ao mwine witusengelanga na imbinzo yampikwa kunenwa.* 27 Inoko yewa usātanga mityima+ uyukile mwikadile mushipiditu, mwanda ao usengelanga bajila monka musakila Leza.

28 Tuyukile amba Leza ulengejanga mingilo yandi yonso ingidile pamo mwanda wa kamweno ka boba basenswe Leza, boba bene betyilwe kukwatañana na mpango yandi;+ 29 mwanda boba bawayukile dibajinji bo bonka bawatongele kala bekale kulonda kyelekejo kya wandi Mwana,+ amba ekale ke umbedi+ mu banababo bangibangi.+ 30 Ne kadi, boba bawatongele kala+ bo bonka bawaityile;+ kadi boba bawaityile bo bonka bawatelele bu boloke.+ Mfulo mfulō boba bawatelele bu boloke bo bonka baatumbije.+

31 Penepo, le tunene’byo namani? Shi Leza udi netu, le ukalwa netu i ani?+ 32 Byakaelēlepo kunyuma nansha wandi Mwana mwine, ino wamupēne pa mwanda wa batwe bonso,+ le abulwe kwitupa na mutyima tō ne bintu bikwabo byonso pamo nandi? 33 Lelo i ani ukasambila batongwe ba Leza?+ Leza ye Mwine wibatela bu boloke.+ 34 Le i ani ukebaponeja? Kidishitu Yesu ye aye wafwile, en-en, kutabukidila, ye mwine wasangwilwe, udi ku kuboko kwa lundyo kwa Leza,+ kadi witusengelanga batwe.+

35 I ani le uketusansanya na buswe bwa Kidishitu?+ Le i byamalwa’ni, i tusua’ni, i kupangwapangwa’ni, i nzala’ni, i mutaka’ni, i kyaka’ni, nansha i kipete?+ 36 Monka mokilembelwe amba: “Pa mwanda obe twipaibwanga dyuba dyonso; betumonanga pamo bwa mikōko ya kutapa.”+ 37 Inoko, mu bino byonso’bi tutambanga’mo banekenye nekenyē+ kupityila kudi yewa wetusenswe. 38 Mwanda nkulupile na kusumininwa’mba nansha lufu nansha būmi nansha bamwikeulu nansha maludiki nansha bintu bidi’ko pano nansha bintu bikāya’ko nansha bukomo+ 39 nansha bula bwa mūlu nansha bula bwa munshi nansha kipangwa kikwabo kyo-kyonso, kebikakokejapo kwitusansanya na buswe bwa Leza budi mudi Kidishitu Yesu Mfumwetu.

9 Ami nenanga bya bine mudi Kidishitu; nkibepangapo, monka musapwila mutyima wami wa mundamunda bukamoni pamo nami mu mushipiditu ujila, 2 amba ngidi na njia mikatampe ne misanshi keipu ku mutyima wami. 3 Mwanda naabila shi ami mwine nadi nansha musansane na Kidishitu bwa muntu mufingwe mafingo pa mwanda wa banabetu, bombutulwa nabo ku ngitu, 4 bene Isalela. Abo bo bene ba kwalamunwa ke bana,+ benē ntumbo, benē bipwano,+ bene ba kupebwa Bijila,+ benē mingilo ikola+ ne benē milao.+ 5 Abo bo benē bakulutuba+ kadi kobadi ko kwatambile Kidishitu mwendele ngitu.+ Leza, mwine udi peulu pa byonso, atendelwe nyeke. Amena.

6 Inoko, ke kunenapo amba kinenwa kya Leza kibatunya, aa. Mwanda ke bonsopo batambile kudi Isalela bekele binebine bu “Isalela.”+ 7 Kadi abo bonso ke banapo mwandapo’tu i lutundu*+ lwa Abalahama; ino amba: “Kyokya kiketwa bu lutundu* lobe kikatambanga kudi Izake.”+ 8 Nanshi, bana ba ku ngitu na bubine ke banapo ba Leza,+ ino bana ba mulao+ bo babalwa bu lutundu.* 9 Mwanda kinenwa kya mulao kyānenenwe namino amba: “Nkāyanga pa kino kitatyi kadi Sala ukekalanga na mwana mwana-mulume.”+ 10 Ino ke enkapo papo, mhm, i ne pāimite Lebeka bana ba mapasa ku muntu umo, Izake mukulutuba wetu;+ 11 mwanda pobādi kebabutwilwe ne pobādi kebalongele kiyampe nansha kibi, pa kusaka’mba mpango ya Leza ya kutonga ilonde nyeke musakila yewa Mwine witanga, ke mwendelepo mingilo, 12 bāmunenene amba: “Mukulu ukekala umpika wa nkasa.”+ 13 Monka mokilembelwe amba: “Nasenswe Yakoba, ino nashikwa Esau.”+

14 Le penepo tunene namani? Le Leza udi na bukondame? Nansha dimo!+ 15 Mwanda aye unena Mosesa amba: “Nkevwanina lusa yewa onkevwanina lusa, kadi nkakwatyilwa bulanda yewa onkakwatyilwa bulanda.”+ 16 Nanshi, kebilondangapo musakila muntu nansha pa bukomo bwalonga,* ino i musakila Leza, mwine udi na lusa.+ 17 Mwanda kisonekwa kinena Felo amba: “I pa mwanda wa kino’ki kyonkulekele’ko: kukulombola bukomo bwami podi, ne mwanda wa dijina dyami disapulwe pa ntanda ponso.”+ 18 Nanshi, yewa wasakile umufwilanga lusa, ino yewa wasakile umulekanga ōmije mutwe.+

19 Pa kino ukangipangula’mba: “I kika le kyaboila bantu tuto? Mwanda i ani le wakomena kiswa-mutyima kyandi?” 20 Ino abe muntu, le wi ani upatanya Leza?+ Le kintu kibumbwe kikanena mwine ubumbile’kyo amba, “Kyowaunongele uno muswelo i kika?”+ 21 I namani le? Le umbumbi kadipo na lupusa pa dilongo+ lwa kupunga ku mukama umo onka kintu kya mwingilo mulēmekibwe, kikwabo nakyo kya mwingilo mufutululwe? 22 Le penepo bikekala namani shi Leza wadi na mutyima wa kulombola bukalabale bwandi ne kuyukanya bukomo bwandi kadi watūkijija mutyima pakatampe bintu bya bukalabale bifwaninwe konakanibwa? 23 Kadi shi walongele nabya mwanda wa kuyukanya bupeta bwa ntumbo yandi pa bintu bya lusa,+ byawateakenye kala mwanda wa ntumbo, 24 ke batwe bano’ba kadi, bene bawaityile, ke enkapo mu Bayuda kete, ino i ne mu mizo mwine,+ penepo kibi i kyepi? 25 I pamo na mwanenena ne mu Hosea amba: “Boba ke bami bantupo nkebeta bu ‘bami bantu,’+ ne yewa mwana-mukaji okebasenswepo bu ‘muswedibwe’;+ 26 kadi pa kifuko pobebanenene amba, ‘Ke mwi bantu bamipo,’ baketwa’po bu ‘bana ba Leza mūmi.’”+

27 Ne kadi, Isaya wela lubila pa mwanda wa Isalela amba: “Nansha bungi bwa bana ba Isalela bwikale bwa musenga wa dijiba, enka bashele’ko kete bo bakapanda.+ 28 Mwanda Yehova* ukatyibila ntanda mambo, kufudija’o ne kwipipija’o.”*+ 29 Kadi, monka mwālaile Isaya amba: “Shi Yehova* wa bibumbo ketushidilepo lutundu,* twadi ba kwikala mwāikadile Sodoma, kadi twadi ba kwifwana Ngomola.”+

30 Penepo le tunene namani? Amba bantu ba mizo, nansha byokebalondangapo boloke, bafikīle pa boloke,+ boloke butamba ku lwitabijo;+ 31 ino Isalela aye, nansha byawalondele bijila bya boloke, kafikīlepo pa bino bijila. 32 Mwanda waka? Mwanda kebalondelelondele’byopo na lwitabijo, ino i na mingilo. Bakukele ku “dibwe dikukaja”;+ 33 monka mokilembelwe amba: “Talai! Naala mu Ziona dibwe+ dikukaja ne dibwe diponejañana, ino yewa widitabija kakatyumukwapo mutyima.”+

10 A banabetu, na bubine, mutyima wami muyampe ne kuzenza konebazenzela kudi Leza i pa mwanda wa lupandilo lwabo.+ 2 Mwanda nasapula bukamoni pa mwanda wabo amba badi na bupyasakane kudi Leza,+ ino ke mungyapo buyuki bwa binebine. 3 Mwanda byokebayukilepo boloke bwa Leza+ ino bakimba kwitūdila’ko bwa abo bene,+ kebakōkelepo boloke bwa Leza.+ 4 Mwanda Kidishitu e mfulo ya Bijila,+ amba yewa ense ulombola lwitabijo ekale na boloke.+

5 Mwanda Mosesa ulemba pa mwanda utala boloke bwa pa Bijila amba: “Muntu ulonga bino bintu ukekala mūmi pa mwanda wabyo.”+ 6 Ino boloke butamba ku lwitabijo, bunena’mba: “Kokanena mu mutyima obe amba,+ ‘Le i ani ukakanda mūlu?’+ ko kunena’mba, kukatūkija’mo Kidishitu, 7 nansha’mba, ‘Le i ani ukatūkila mu lupongo?’+ ko kunena’mba, kukābula Kidishitu mu bafwe.” 8 Ino le akyo kinena namani? Amba, “Kinenwa kidi nobe pabwipi, mu kyakanwa kyobe ne mu mutyima obe”;+ ko kunena’mba, “kinenwa” kya lwitabijo, kine kyotusapula. 9 Mwanda shi unene patōkelela na kyakanwa kyobe amba Yesu i Mfumwami,+ ne kulombola lwitabijo mu mutyima obe amba Leza wamusangwile mu bafwe nabya ukapandanga. 10 Mwanda ku mutyima ko kulombolanga muntu lwitabijo mwanda wa boloke, ino ku kyakanwa ko kunenanga muntu patōkelela+ mwanda wa lupandilo.

11 Mwanda kisonekwa kinena’mba: “I kutupu muntu umwitabija ukatyumukwa mutyima.”+ 12 Mwanda i kutupu kwishila pa bukata bwa Muyuda ne Mungidiki.+ Kudi Mfumwetu umo enka udi peulu pa bonso, mpeta* ku boba bonso bamwitanga. 13 Mwanda “ense wa kwita dijina dya Yehova* ukapandanga.”+ 14 Ino, le bakamwita namani shi kebamwitabijepo? Ne kadi, le bakamwitabija namani yewa okebaivwene? Ne kadi, le bakevwana namani kwampikwa muntu wa kusapula? 15 Ne kadi, le bakasapula namani shi kebatuminwepo?+ Monka mokilembelwe amba: “Buya’o maulu a boba basapula myanda miyampe ya bintu biyampe!”+

16 Inoko, abo bonso kebakōkelepo myanda miyampe. Mwanda Isaya unena’mba: “A Yehova,* le i ani waikala na lwitabijo mu bintu byobaivwana kotudi?”*+ 17 Nanshi lwitabijo lulondanga byobya bivwanwa.+ Ne kadi byobya bivwanwa nabyo i kupityila ku mwanda wa Kidishitu. 18 Inoko naipangula, Lelo abo bakomenwe kwivwana’ni, a? Na bubine, “diwi dyabo dyasambakene mu ntanda yonso, kadi musapu wabo wafika ne ku mafulo a ntanda ikelwe na bantu.”+ 19 Inoko naipangula, Lelo Isalela wakomenwe kuyuka’ni, a?+ Dibajinji Mosesa unena’mba: “Nsa kukolomona mukao wenu kupityila ku owa keudipo ne bu muzo mwine; nkemukela bulobo bubibubi kupityila ku muzo mulembakane.”+ 20 Ino Isaya wabulwe moyo kanena’mba: “Nasokwelwe na boba kebadipo bankimba;+ nayukene ku boba kebadipo bangipangula.”+ 21 Ino wanena pa mwanda wa Isalela amba: “Nabāla maboko ami difuku dyonso dituntulu ku bantu bampikwa kikōkeji ne ba mitwe myūmu.”+

11 Penepo naipangula, le Leza waelele bantu bandi’ni, a?+ Mhm! Mwanda nami ne mwine Isalela, wa ku lutundu* lwa Abalahama, wa ku kisaka kya Benjemani. 2 Leza kaelelepo bantu bandi, bene bawāyukile dibajinji.+ Lelo kemuyukilepo kyokya kinena kisonekwa pa mwanda wa Ediya, paādi uzenza Leza koku utēba Isalela? 3 Amba, “A Yehova,* abaipaya bapolofeto bobe, abatūta ne bisōkelo byobe, nashala bunka bwami, kadi pano basakanga kuyata būmi bwami.”*+ 4 Ino le kinenwa kya Leza kyāmunenene namani? Amba, “Nashiye’ko bantu bami 7 000 kebafukatyilepo Bāla.”+ 5 Nanshi mo monka ne mu kino kitatyi mwine, kudi bashele’ko+ mwendele butongi bwa pa kanye ka ku buntu bitupu. 6 Penepo shi i pa kanye ka ku buntu bitupu,+ nanshi kepakidipo pa mingilo;+ shi bitupu, kanye ka ku buntu bitupu kekadipo ka kwikala monka kanye ka ku buntu bitupu.

7 Le penepo i namani? Kintu kine kikimba Isalela na mikeketo kamwene’kyopo, ino batongwe bekimwene.+ Bakwabo balēmeje mityima yabo,+ 8 monka mokilembelwe amba: “Leza webapele mushipiditu wa tulo tukatampe,+ meso keamonepo ne matwi keevwanapo, kufika ne dyalelo dino’di.”+ 9 Kadi, Davida unena’mba: “Meza abo ekale ke dikinga, ke kidiba, ke kikukaja, ne mfuto kobadi. 10 Meso abo afīte kutyina bakamona, kadi wibonyamije miongo yabo mafuku onso.”+

11 Penepo naipangula’mba, Le bakukele ne kuponenena’ni, a? Nansha dimo! Ino kukukala kwabo ko kwaletele lupandilo lwa bantu ba mizo, mwanda wa kwibakolomona mukao.+ 12 Penepa shi kukukala kwabo kushintulula bupeta ku ino ntanda, kadi kutyepa kwabo kushintulula bupeta ku bantu ba mizo,+ le kibalwa kyabo kituntulu papo ke pepi!

13 Pano kenesambe nenu banwe bantu ba mizo. Byondi mutumibwa wa mizo,+ ntumbijanga* mwingilo wami+ 14 amba mone shi mbwanya kukolomona’ko mukao wa bantu bami* ne kupandija’mo bamobamo. 15 Mwanda shi kupelwa kwabo+ kushintulula kupwanya ino ntanda, lelo kwitabijibwa kwabo kukashintulula bika shi ke’nkapo būmi bwa kutamba mu bafwe? 16 Ne kadi, shi kipindi kya mukama kiyetwe bu kyangulwa kibajinji i kijila, mukama onso mutuntulu nao i ujila; kadi shi muji i ujila, ne misambo mine nayo i ijila.

17 Inoko, shi misambo imo yaposwelwe’ko kadi abe, nansha byodi umpafu wa ntanda, walamikilwe kobadi kotome nabo butomvi bwa muji wa umpafu, 18 koketatwila* misambo’ya. Ino shi ubetatwila’yo,*+ vuluka’mba kuselelepo muji, ino muji’ko o ukuselele. 19 Ebiya ukanena’mba: “Baposwele misambo mwanda wa bandamike’ko.”+ 20 I bya bine! Baposwelwe mwanda babudilwe lwitabijo,+ ino abe wimene pa mwanda wa lwitabijo.+ Kokianya, ino tyina moyo. 21 Mwanda shi Leza kaelēlepo kunyuma yoya misambo ya kipangila, ne abe mwine kakakwelelapo kunyuma. 22 Shi ke pano tala mwikadile kanye ka Leza+ ne nsuminiji yandi. Nsuminiji idi ku boba baponene,+ ino kodi kudi kanye ka Leza, shi wikale nyeke mu kanye kandi; shi bitupu, nabya nobe bakakutēta’ko. 23 Nansha ke abo bene, shi kebekelepo nyeke ba kubulwa lwitabijo, bakalamikwa’ko,+ mwanda Leza ukokeja kwibalamika’ko monka. 24 Mwanda shi abe watyibilwe ku owa umpafu wa ntanda mungya kipangila, walamikwa byampikwa kulonda kipangila ku umpafu mukunwe, mwene ino misambo ya kipangila yo mine ikalamikwa monka ku umpafu wayo!

25 Mwanda nkisakilepo mwikale bampikwa kuyuka kino kifibwe kikola,+ banwe banabetu, kutyina mwakekala ba tunangu mu meso enu banwe bene: Kulēmeja mutyima bityetye kubaiya pa Isalela enka ne bibwana kibalwa kituntulu kya bantu ba mizo, 26 kadi mu uno muswelo Isalela ense+ ukapandanga. Enka mokilembelwe amba: “Munyongolodi* ukatamba ku Ziona+ ne kutalula bilongwa bya kubulwa bwine Leza kudi Yakoba. 27 Kadi kino kyo kipwano kyonkapwana nabo,+ ponkafundula bubi bwabo.”+ 28 I bine, mwendele myanda miyampe, abo i balwana pa mwanda wenu; inoko mwendele butongi bwa Leza, abo i baswedibwe pa mwanda wa bakulutuba babo.+ 29 Mwanda byabuntu ne lwito lwa Leza i bintu byakakealakanyapo. 30 Mwanda monka momwadi mwikadile dibajinji bampikwa kukōkela Leza+ ino pano mubafwilwa lusa+ pa mwanda wa kubulwa kikōkeji kwabo,+ 31 ne abo nabo mo monka, abaikala pano ba kubulwa kikōkeji, banwe’ko mubafikila ku kufwilwa lusa, amba abo nabo pano bafwilwe lusa. 32 Mwanda Leza webashityila abo bonso pamo mu kubulwa kikōkeji,+ amba ebafwile lusa abo bonso.+

33 Eē, munshi bula’mo mwa bupeta, tunangu, ne buyuki bwa Leza! Bine butyibi bwandi kebusokolwapo ne mashinda andi nao keayukwapo! 34 Mwanda “i ani le wayuka ñeni ya Yehova,* nansha i ani waikala mudingidi wandi?”+ 35 Nansha, “i ani le wamupele dibajinji, amba nandi amujokejeje?”+ 36 Mwanda bintu byonsololo i bitambe kwadi, i bilongwe nandi, ne pa mwanda wandi. Ntumbo ikale kwadi nyeke. Amena.

12 Nanshi, nemwisāshila pa lusalusa lwa Leza, banwe banabetu, lambulai imbidi yenu+ ke kitapwa kyūmi, kijila,+ kitabijibwa na Leza, ke mingilo ikola na bukomo bwenu bwa kulanguluka kadi.+ 2 Kadi lekai kwiula* ino ngikadilo ya bintu,* ino alamukai na kushinta ñeni yenu,+ amba mujingulule banwe bene+ kiswa-mutyima kya Leza kiyampe, kitabijibwe ne kibwaninine.

3 Mwanda pa kanye ka ku buntu bitupu konapelwe, nalombola muntu ne muntu kwako umbukata mwenu amba kakīlangila aye mwine bipitepite,+ ino alange mwanda wa kwikala na ñeni mibwane, umo ne umo mungya kipimo kya lwitabijo lumupele* Leza.+ 4 Mwanda monka motwikadile na bya ku ngitu bingi ku umbidi umo,+ ino abyo bya ku ngitu kebidipo byonso na mwingilo umo, 5 ne batwe netu, nansha byotudi bangi, twi umbidi umo onka umbumo na Kidishitu, ino batwe bonso muntu ne muntu twi bya ku ngitu bīlungile abyo bine kimo na kikwabo.+ 6 Penepo nanshi, byotudi na byabuntu bishileshile mwendele kanye ka ku buntu bitupu kotupelwe,+ shi i kya bupolofeto, tunenei bupolofeto mwendele lwitabijo lwetu; 7 shi kadi i mwingilo, twendelelei na uno mwingilo; kadi yewa ufundija, endelele na bufundiji bwandi;+ 8 kadi yewa ukankamika,* akankamike;*+ yewa waba,* ābe pampikwa kakama;+ yewa wendeja,* endeje na kininga;*+ yewa ufwilañana lusa nandi, afwile ba lusa na nsangaji.+

9 Buswe bwenu bwikale bwampikwa buzazangi.+ Shikididilwai byobya bibi;+ lamatai ku byobya biyampe. 10 Mu buswe bwa bu bana na bana mwisanswei banwe bene na bene kisanso kya ku mutyima. Mu kwilēmeka banwe bene na bene namo, ikalai babajinji.*+ 11 Ikalai bankanka,* kemwakikalai bazoze.*+ Akai mushipiditu.+ Ingidilai Yehova* bu bapika.+ 12 Sangalai mu lukulupilo. Ūmininai mu byamalwa.+ Takamanai mu milombelo.+ 13 Mwiabilei na bajila mungya byobabudilwe.+ Ikalai na kibidiji kya kutundaila beni.+ 14 Eselai’nka kwesela boba bemupangapanga;+ eselai ne kufinga mpika.+ 15 Sangalai na boba basangala; dilai na boba badila. 16 Langilai bakwenu monka momwilangilanga banwe bene; kemwakitai mityima ku bintu bya kwizunzula,* ino londai bintu bya kwityepeja.+ Kemwakikalai ba tunangu mu meso enu banwe bene.+

17 Kemwakyalwijai muntu kibi ku kibi.+ Tai mutyima ku byobya bilumbuluke ku meso a bantu bonso. 18 Shi bikokejika, mungya momubwaninya, ikalai mu ndoe na bantu bonso.+ 19 A baswedibwe kemwakīlubwilai kinongo banwe bene, ino shilai bukalabale* kyaba;+ mwanda i kilembwe amba: “‘Kinongo i kyami; i ami ukajokeja,’ i Yehova* unena.”+ 20 Ino “shi walwana nobe udi na nzala, mupe byakudya; shi udi na kyumwa, mupe bya kutoma; mwanda shi ulonga namino ukamulundikila makala a mudilo pa mutwe wandi.”*+ 21 Kemwakinekenibwai na bibi, ino banwe nekenyai nyeke bibi na biyampe.+

13 Muntu* ense akōkele bininge ba lupusa batabukile bukatampe,+ ke-pantu i kutupu lupusa shi ke pa mwandapo wa Leza;+ ba lupusa badi’ko badi pa bitenta byabo bishileshile pa mwanda wa Leza.+ 2 Nanshi, yewa ense ulwa na lupusa walu na mpangiko ya Leza; boba balwa nayo bakeletela butyibi abo bene. 3 Mwanda boba babikele i bantu ba kutyina, ke pa mwandapo wa biyampe, aa, i pa mwanda wa bibi.+ Le usaka uleke kutyina wa lupusa? Longa nyeke biyampe,+ nabya nandi ukakutendela; 4 mwanda i mwingidi wa Leza wingila pa mwanda wa kamweno kobe. Ino shi abe uloñanga bibi, tyina moyo, mwanda kaselelepo kipete bitupu. I mwingidi wa Leza, wa kulubula kinongo mwanda wa kulombola bukalabale pa* yewa ulongalonga bibi.

5 Nanshi kudi bubinga bomufwaninwe kukōkelela bininge, ke enkapo pa mwanda wa bukalabale’bu ino i ne pa mwanda wa mutyima wenu wa mundamunda.+ 6 O mwanda mwine musonkanga ne musonko; mwanda i bengidi ba Leza bengidila bantu mafuku onso ino mingilo. 7 Longelai bonso byobya bibafwaninwe: yewa usaka musonko, musonko;+ yewa usaka mulambu, mulambu; yewa usaka kutyinwa, mwamutyina;+ yewa usaka bulēme, mwamulēmeka.+

8 Kemwakikalai na mapu a muntu nansha umo,+ poso enka a kwisanswa banwe bene na bene; mwanda yewa ense usenswe mukwabo wafikidija bijila.+ 9 Mwanda mukanda wa bijila unena’mba, “Kokalonga makoji,+ kokepayañana,+ kokeba,+ kokekala na lwiso,”+ nansha shi kwikale mbila’ka, yonso i mikongelwe pamo mu bino binenwa’mba: “Sanswa mukwenu mowisanshilwe abe mwine.”+ 10 Buswe kebuloñangapo mukwabo bibi;+ nanshi, buswe ko kufikidila kwa bijila.+

11 Longai bino’bi, mwanda muyukile bitatyi, amba ke nsá ya kulanguka mu tulo,+ mwanda pano lupandilo lwetu lubafwena pabwipi kutabuka kitatyi kyotwaitabije. 12 Bufuku ke bwende palampe; kebusa kukya. Nanshi twelei mingilo ya fukutu+ ino tuvwalei byabulwi bya kitōkeji.+ 13 Tunangei bya bulēme+ pamo bwa mu mwinya, ke mu mafetyipo mabimabi* ne bunkolwankolwa, ke mu busekesepo ne kwiendeja pampikwa bumvu,*+ ke mu lupotopotopo ne mukao.+ 14 Ino vwalai Mfumwetu Yesu Kidishitu,+ kadi kemwakikwatai mpango ya bya kusakasaka bya ngitu.+

14 Tambulai muntu mukōkekōke mu lwitabijo lwandi,+ ino kemwakimutyibilai mambo pa mwanda wa milangwe mishile.* 2 Kudi muntu udi na lwitabijo lwa kudya bintu byonso, ino yewa mukōkekōke udyanga’nka mani. 3 Nanshi yewa udyanga kakifutulula yewa kadyangapo kadi yewa kadyangapo, nandi kakityibila mambo yewa udyanga,+ mwanda Leza i mumutambule. 4 Le abe wi ani wa kutyibila mwingidi wa mukwenu mambo?+ Shi emane nansha shi apone+ i kudi mfumwandi. Bine, ukemikwanga, mwanda Yehova* ukokeja kumwimika.

5 Kudi muntu umona difuku dimo amba i ditabuke dikwabo;+ mukwabo nandi umona’mba mafuku onso adi pamo;+ muntu ne muntu akulupile na kusumininwa mu ñeni yandi. 6 Yewa ulama difuku ulamanga’dyo pa mwanda wa Yehova.* Kadi, yewa udya, udyanga pa mwanda wa Yehova,* mwanda ufwijanga’ko Leza;+ kadi yewa kadyangapo, kadyangapo pa mwanda wa Yehova,* inoko nandi ufwijanga’ko Leza.+ 7 Na bubine, i kutupu motudi’mu udi na būmi pa mwanda wa aye mwine kete,+ ne kadi i kutupu ufwa pa mwanda wa aye mwine kete. 8 Mwanda shi twi bōmi, twi bōmi pa mwanda wa Yehova,*+ kadi shi tufwe, tubafu pa mwanda wa Yehova.* Nanshi shi twikale bōmi nansha tufwe, twi bantu ba Yehova.*+ 9 Mwanda kino kyo kyafwidile Kidishitu ne kujokela monka ku būmi, amba ekale Mfumwandya bafwe ne bōmi bene.+

10 Ino i kika le kyotyibila mwanenu mambo?+ Nansha i kika kyofutulwila mwanenu? Mwanda batwe bonso tukemananga kumeso kwa kityibilo kya mambo kya Leza.+ 11 Mwanda i kilembwe amba: “‘Bine ne byondi mūmi,’+ i Yehova* unena, ‘manwi onso akamfukatyila, kadi ndimi yonso ikatumbijanga Leza patōkelela.’”+ 12 Nanshi, batwe bonso, wa pandi wa pandi, tukeshintulwilanga kudi Leza.+

13 Shi ke pano, ketwakītyibilai monka mambo batwe bene na bene,+ ino sumininwai kuleka kutūla kikukaja nansha kijika ku meso a mwanenu.+ 14 Ndyukile kadi nkulupile mudi Mfumwetu Yesu amba i kutupu kintu kya disubi akyo kine;+ poso shi muntu wamone kintu bu kya disubi, nabya kwadi ke kya disubi. 15 Mwanda shi mwanenu wafītwa mutyima pa mwanda wa byakudya, papo kukinangilepo mwendele buswe.+ Kokyona* muntu obafwidile kudi Kidishitu+ na byakudya byobe. 16 Shi ke pano, kemwakilekai biyampe byomulonga binenwe bu bibi. 17 Mwanda Bulopwe bwa Leza ke kudyapo ne kutoma,+ aa, ino i boloke ne ndoe ne nsangaji pamo na mushipiditu ujila. 18 Mwanda yewa ense wingidila Kidishitu bu umpika uno muswelo i mwitabijibwe na Leza kadi bantu nabo bamuloelelwe.

19 Nanshi, tulondelondei bintu bileta ndoe+ ne bintu bya kwitamija batwe bene na bene.+ 20 Lekai kupomona mwingilo wa Leza pa mwanda’tu wa byakudya.+ Bine, bintu byonso bitōkanga tō, ino i bibi ku muntu udya shi bikakukaja.+ 21 I biyampe kuleka kudya mwita wa ntanda, kutoma vinyu, nansha kulonga kintu kyo-kyonso kikukala’po mwanenu.+ 22 Lwitabijo lodi nalo, lama’lo abe mwine ku meso a Leza. Wa nsangaji i yewa ketyibilapo mambo na byobya byaitabije aye mwine. 23 Ino shi aye utatana, weponeja kala shi adye, mwanda wādi kwampikwa kwimanina pa lwitabijo. Na bubine, kintu kyonso kekimaninepo pa lwitabijo i bubi.

15 Ino batwe bakomo tufwaninwe kusela bukōkekōke bwa boba bampikwa bukomo,+ kadi ketwakesangajai batwe bene.+ 2 Muntu ne muntu mu bukata mwetu asangaje mukwabo mwanda wa kamweno kandi, mwanda wa kumutamija.+ 3 Mwanda nansha Kidishitu mwine kesangejepo aye mwine,+ ino monka mokilembelwe amba: “Mutonko wa boba bakutuka ubamponena ami.”+ 4 Mwanda byonso byālembelwe pa kala byālembelwe mwanda wa kwitufundija,+ amba pa kūminina kwetu+ ne pa kusengwa na Bisonekwa twikale na lukulupilo.+ 5 Nanshi Leza mwine upānanga kūminina ne busengi emukwashe mwikale umbukata mwenu na mulangilo umo onka na wadi nao Kidishitu Yesu, 6 amba banwe bonso mwa kimo,+ mutumbije na diwi dimo* Leza Shandya Mfumwetu Yesu Kidishitu.

7 Nanshi mwitambulei* banwe bene na bene,+ monka mwemutambwidile Kidishitu,+ mwanda wa kutumbija Leza ntumbo. 8 Mwanda nemusapwila’mba Kidishitu waikele ke mwingidi wa boba batwejibwe kwisao+ mwanda wa bubinebine bwa Leza, mwa kubingijija milao yālaile Leza ku bakulutuba babo,+ 9 ne amba mizo itumbije Leza pa lusa lwandi.+ Monka mokilembelwe amba: “O mwanda nkakwitabijanga patōkelela mu bukata bwa mizo, kadi nkembilanga dijina dyobe mitendelo.”+ 10 Kadi unena monka’mba: “A mizo, sangalai pamo na bantu bandi.”+ 11 Kadi monka’mba: “A mizo yonso, tendelai Yehova,* kadi bantu bonso bamutendele.”+ 12 Kadi monka Isaya unena’mba: “Kukekalanga muji wa Yese,+ mwine ukatamba mwanda wa kubikala mizo;+ ne mizo ikamukulupilanga.”+ 13 Leza uleta lukulupilo emuyuje nsangaji yonso ne ndoe pa kikulupiji kyomumukulupile, amba lukulupilo lwenu luvudijibwe* na bukomo bwa mushipiditu ujila.+

14 Pano ami mwine ne mwimukulupile, banwe banabetu, amba banwe bene mwi bayulwe ne buyampe, monka momwayudilwe buyuki bonso, ne amba mukokeja kwidyumuna* banwe bene na bene. 15 Inoko, nemulembela patōkelela myanda imoimo, amba nemuvuluje’ko monka, mwanda wa kanye ka ku buntu bitupu konapelwe na Leza 16 amba ngikale mwingidi wa Kidishitu Yesu wingidila bantu ba mizo.+ Ñingilanga mwingilo ujila wa myanda miyampe ya Leza,+ amba ino mizo ikale kyamulambu kitabijibwe, kipandulwe na mushipiditu ujila.

17 Nanshi ngidi na bubinga bwa kusepelela mudi Kidishitu Yesu pa bintu bya Leza. 18 Mwanda nkikasomonwapo kwisamba kintu nansha kimo poso enka byobya byalongele Kidishitu kupityila kondi mwanda wa mizo ikōkele, pa binenwa ne bilongwa byami, 19 na bukomo bwa biyukeno ne bintu bya kutendelwa,*+ na bukomo bwa mushipiditu wa Leza, amba tamba ku Yelusalema ne monso monadi njokoloka kufika ne ku Ididikuma nasapwile’nka ne pa mfulo myanda miyampe ya Kidishitu.+ 20 I bine, mu uno muswelo, netungīle kitungo kya kuleka kusapula myanda miyampe kokwa kwadi kuyukene kala dijina dya Kidishitu, kutyina kūbaka pa kyalwilo kya muntu mukwabo; 21 ino monka mokilembelwe amba: “Boba kebatambwilepo myanda yandi bakamona, ne boba kebatelekelepo nabo bakevwana.”+

22 Kadi o mwanda nakankajibwe misunsa mivule kwiya komudi. 23 Ino pano nkikidipo na ntanda keyasapwilwe’mo mu ino mitamba, kadi ke myaka mingi* ngabilanga bininge kwiya komudi. 24 Nanshi ponsa kwenda ku Eshipanye, nkulupile amba nsa kwimumona kadi shi napu kuloelelwa kushikata nenu kitatyi kampanda, kemukanshindikila bityetye. 25 Ino pano’ko kensa kwenda ku Yelusalema kukengidila bajila.+ 26 Mwanda boba ba mu Masedonya ne mu Akaya basepelele kupāna byabo bintu na kuleta kyabuntu kya balanda mu bukata mwa bajila badi mu Yelusalema.+ 27 Bine, basepelele kulonga namino, kadi na bubine badi na mapu kobadi; mwanda shi mizo yamwenine mu bintu byabo bya ku mushipiditu, nayo ifwaninwe kwibengidila na bintu byayo bya ku ngitu.+ 28 Penepo shi napu uno mwingilo ne kwibafikijija biyampe kino kyabuntu,* nsa kupita dyadyo keñenda ku Eshipanye. 29 Pakwabo kadi, ndyukile amba ponsa kwiya komudi nsa kwiya na madyese a ntanda ne miseke atamba kudi Kidishitu.

30 A banabetu, pano nemwisāshila mudi Mfumwetu Yesu Kidishitu ne mu buswe bwa mushipiditu, amba mutakamane pamo nami mu kulombela Leza pa mwanda wami,+ 31 amba nkūlwe+ ku bampikwa kwitabija mu Yudea ne amba mwingilo wami oñingidila Yelusalema wikale kwitabijibwa na bajila,+ 32 amba pa kiswa-mutyima kya Leza ngiye komudi na nsangaji ne kutūja pamo nenu. 33 Leza upāna ndoe ekale nenu banwe bonso.+ Amena.

16 Nemulombola* Febe kaka wetu, aye i mwingidi wa kipwilo kidi mu Senkelea,+ 2 amba mumutambule mudi Mfumwetu monka mufwaninwe kutambwilwa bajila, kadi mumukwashe na bintu byonso byakokeja kubulwa,+ mwanda nandi wadi ulwila bavule, ne ami mwine kumo.

3 Ñimwinei ba Piseka ne Akwila,+ bengidi nami mudi Kidishitu Yesu, 4 boba batūdile būmi bwabo* mu kyaka pa mwanda wami,*+ nebafwija’ko, ke’nkapo ami kete, ino i ne bipwilo byonso bya mu mizo. 5 Imunai ne kipwilo kidi mu njibo yabo.+ Imunai Epenetusa muswedibwe wami, kyangulwa kibajinji kya mu Azia kudi Kidishitu. 6 Imunai Madia, yewa wemwingidile bininge. 7 Imunai ba Andelonikusa ne Dyunia, babutule bami+ kadi bakutwa bakwetu, bana-balume bayukane biyampe ku batumibwa kadi badi mu bumo na Kidishitu tamba kala kumpita ne amiwa.

8 Ñimwinei Ampidyatusa, muswedibwe wami mudi Mfumwetu. 9 Imunai Ulabane, mwingidi netu mudi Kidishitu, ne muswedibwe wami Setakisa. 10 Imunai Apelese, mwitabijibwe mudi Kidishitu. Imunai ba mu njibo ya Adisobulusa. 11 Imunai Helodyona, mubutule wami. Imunai boba ba mu njibo ya Nalashisa ba mudi Mfumwetu. 12 Imunai ba Taifena ne Taifosa, bana-bakaji bengila bininge mudi Mfumwetu. Imunai Peshise muswedibwe wetu, mwanda waingile bininge mudi Mfumwetu. 13 Imunai Lufusa, mutongwe mudi Mfumwetu, ne inandi kadi mama wami. 14 Imunai Asenkitusa, Fekone, Hemese, Patobase, Hemase, ne banabetu bobadi nabo. 15 Imunai ba Filolokusa ne Yudya, Neleusa ne mwanabo mwana-mukaji, ne Olempasa, ne bajila bonso bobadi nabo. 16 Mwiimunei banwe bene na bene na mififyo ijila. Bipwilo byonso bya Kidishitu bibemwimuna.

17 Pano nemwisāshila, banwe banabetu, mutadije boba baleta nkalañani ne byobya bibwanya kukukaja byampikwa kukwatañana na lufundijo lomwafundile, kadi mwibasonsolokei.+ 18 Mwanda bantu ba uno muswelo i bapika ba bya kusakasaka bya* abo bene, ke badipo ba Mfumwetu Kidishitu, aa, kadi na binenwa bya lushiñanya ne mīsambo ya kufukulañana bongolanga mityima ya boba bampikwa kuyuka. 19 Kikōkeji kyenu kibayukana ku bonso, o mwanda nasangala pa mwanda wenu. Ino nsaka mwikale ba tunangu mu byobya biyampe, ino bampikwa mambo mu byobya bibi.+ 20 Mwanda, Leza mwine upāna ndoe usa kusonsakanya Satana+ munshi mwa mayo enu panopano ponka. Kanye ka ku buntu bitupu ka Mfumwetu Yesu kekale nenu.

21 Temote, mwingidi nami wemwimuna, pamo ne Luseusa, ne Dyasoni, ne Soshipate, babutule bami.+

22 Amiwa Tetyiusa, mwine walemba uno mukanda, nemwimuna mudi Mfumwetu.

23 Ngaiusa,+ mwinē komfikile kadi kupwidilanga kipwilo kyonso, wemwimuna. Elatusa, mulami wa byabulēme bya* kibundi wemwimuna, pamo ne mwanabo Kwatusa. 24* ——

25 Nanshi, Yewa ukokeja kwimukomeja mwendele myanda miyampe yonsapula ne busapudi bwa Yesu Kidishitu, mwendele kusokwelwa kwa kifibwe kikola+ kyadi kilaminwe kunenwa mpika tamba kalakala kene 26 ino pano kibalombolwa* patōkelela ne kuyukana kupityila ku Bisonekwa bya bupolofeto mu mizo yonsololo mwendele lubila lwa Leza wa nyeke mwanda wa kukankamika kikōkeji kya na lwitabijo; 27 Leza, wa tunangu bunka bwandi,+ atumbijibwe ntumbo mudi Yesu Kidishitu nyeke. Amena.

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Nansha’mba “ke Bangidikipo.” Kishima pa kishima i, “basenji.”

Nansha’mba “bintu bilandala.”

Nansha’mba “kebatōta.”

Nansha’mba “kulāla.”

Nansha’mba “mpalo.”

Nansha’mba “mokebaitabijijepo kuyuka Leza senene.”

Nansha’mba “lwiso.”

Nansha’mba “ba lubabo.”

Nansha’mba “bakungá ku mutyima bintu bibibibi.”

Nansha’mba “kutala bitupu.”

Nansha’mba “muya wa muntu.”

Kishima pa kishima i, “pa bukata bwa.”

Nansha’mba “mufundijibwe ku kanwa.”

Kishima pa kishima i, “ngitu.”

Nansha’mba “kupūta bubi; kupwanija.”

Nansha’mba “utala bitupu.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “bu mapu.”

Nansha’mba “bobafwila lusa pa.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “kyeya; bukamoni.”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Bibwanika padi i, “wikadija’ko byobya kebidi’kopo.”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Nansha’mba “buumba bwa.”

Bibwanika padi i, “tudi mu ndoe.”

Bibwanika padi i, “tusangele.”

Bibwanika padi i, “tusangele.”

Nansha’mba “byayudīle.”

Nansha’mba “wanyongololwa ku; walekelwa.”

Ko kunena’mba, mwanda wa kutalula bubi.

Kishima pa kishima i, “bya ku ngitu.”

Kishima pa kishima i, “bya ku ngitu.”

Kishima pa kishima i, “bya ku ngitu.”

Kishima pa kishima i, “bya ku ngitu.”

Kishima pa kishima i, “bya ku ngitu.”

Kishima kya Kihebelu nansha kya Kialamia kishintulula’mba “A Tata!”

Nansha’mba “yampikwa kwisambwa.”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Kishima pa kishima i, “ke mungyapo yewa usaka nansha yewa unyema lubilo.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “kwiatyiba lubilo.”

Tala Mbwejo A5.

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Nansha’mba “wa buntu.”

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “mu musapu wetu?”

Kishima pa kishima i, “lukunwa.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “muya wami.”

Nansha’mba “ntendelanga.”

Kishima pa kishima i, “ngitu yami.”

Nansha’mba “kokezunzwila.”

Nansha’mba “wizunzwile’yo.”

Nansha’mba “Umpandiji.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “kubumbwa na.”

Nansha’mba “kino kitatyi.” Tala Nshintulwilo ya Bishima.

Nansha’mba “lumwabile.”

Nansha’mba “wisāshila.”

Nansha’mba “esāshile.”

Nansha’mba “uleta.”

Nansha’mba “utangidila.”

Nansha’mba “na bukankamane.”

Nansha’mba “shilulai.”

Nansha’mba “ba kininga; bapyasakane.”

Nansha’mba “kemwakingila mingilo yenu na mulēle.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “kemwakatamijai milangwe ya kwizunzula.”

Ko kunena’mba, bukalabale bwa Leza.

Tala Mbwejo A5.

Ko kunena’mba, kunekenya muntu ne kusungulula mutyima wandi mūmu.

Nansha’mba “Muya.”

Nansha’mba “kupa mfuto.”

Nansha’mba “ke mu mafetyipo a tuvutakanya.”

Kishima kya Kingidiki aselgeia mu buvule. Tala Nshintulwilo ya Bishima.

Bibwanika padi i, “bipangujo bya munda.”

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “Kokyonakanya.”

Kishima pa kishima i, “kyakanwa kimo.”

Nansha’mba “mwiitabijei.”

Tala Mbwejo A5.

Nansha’mba “luyule bā.”

Nansha’mba “kwifundija.”

Nansha’mba “bilomboji.”

Bibwanika padi i, “kampanda.”

Kishima pa kishima i, “kipa.”

Nansha’mba “Nemuyukija.”

Kishima pa kishima i, “mashingo abo.”

Nansha’mba “wa muya wami.”

Nansha’mba “mafu a.”

Nansha’mba “kalama wa.”

Tala Mbwejo A3.

Nansha’mba “kibasokolwa.”

    Mabuku a mu Kiluba (1993-2025)
    Tamba
    Twela
    • Kiluba
    • Tumina
    • Byosaka
    • Copyright © 2025 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Bijila bya Mwingidijijo
    • Bitala Myanda Mifyame
    • Mwa Kujadikila Myanda Mifyame
    • JW.ORG
    • Twela
    Tumina