Dünyaya Bakış
◼ New World Translation of the Holy Scriptures adlı Mukaddes Kitap çevirisinin tamamı 43 dilde ve 3 Braille alfabesinde mevcuttur. Bu çevirinin sadece Yunanca kısmı ise bunların yanı sıra 18 dilde ve 1 Braille alfabesinde mevcuttur. Toplam tiraj Temmuz 2007 itibariyle 143.458.577’dir.
◼ Var olduğu bilinen en eski Mukaddes Kitap metni, Sayılar 6:24-26’daki Kâhin Takdisi denilen kısımdır. Bu metin, tomar gibi sarılmış ve MÖ yedinci yüzyılın sonları ya da altıncı yüzyılın başına ait iki gümüş muska üzerine yazılmış olarak bulundu (BIBLICAL ARCHAEOLOGY REVIEW, ABD).
◼ Mukaddes Kitabın içindeki kitaplardan en az birinin yayımlandığı diller ve lehçelerin sayısı 31 Aralık 2006’da 2.426 olarak kaydedilmişti. Bu önceki yıla oranla yüzde 23 bir artış demektir (BİRLEŞİK KİTABI MUKADDES ŞİRKETLERİ, BRİTANYA).
◼ Amerikalıların yaklaşık yüzde 28’i Mukaddes Kitabı, “kelimesi kelimesine kabul edilmesi gereken . . . . Tanrı’nın gerçek sözü” olarak, yüzde 49’u “Tanrı’nın ilham edilen ama içindeki her şeyin kelimesi kelimesine anlaşılması gerekmeyen sözü” olarak ve yüzde 19’u ise bir “masal kitabı” olarak görüyor (GALLUP HABER SERVİSİ, ABD).
En Eski Çince Mukaddes Kitap
Pekin Üniversitesi’nde bir bilgin olan Yiyi Çen “İbranice Mukaddes Kitabın Çince bir çevirisiyle ilgili en eski kaydın MS 781 tarihli bir dikili taş üzerinde” bulunduğunu söylüyor [solda]. Nasturi Hıristiyanların diktiği bu taş, 1625 yılında Xi’an şehrinde ortaya çıktı. Çen şöyle anlatıyor: “Dikili taşın Çince ismi resmen ‘Daçin’deki Işık Saçan Dinin Çin’de Yayılması Anısına’ olarak çevrildi (. . . Daçin, Çince’de Roma İmparatorluğu için kullanılan terimdir). Dikili taşın üzerindeki karakterler içinde ‘gerçek kutsal metinler dizisi’ ve ‘Mukaddes Kitabı tercüme etmek’ gibi Çince ifadeler bulduk.”
[Sayfa 30’daki resim tanıtım notu]
© Réunion des Musées Nationaux/Art Resource
Bataklıktaki Hazine
İrlanda’da 2006 yılında bir turbalı bataklıktaki inşaat kazısı sırasında işçiler, MS sekizinci yüzyıla ait olduğu sanılan bir Mezmur kitabı ortaya çıkardılar. O çağdan kalma sayılı eserlerden olan bu Latince el yazması, bir hazine olarak nitelendirildi. Bu el yazmasının yüksek kaliteli parşömenden olan yaklaşık 100 sayfası orijinal cildinde ve çok iyi durumdadır. Londra’da yayımlanan The Times gazetesinde şunlar söylendi: “Mezmurun deri bir taşıma çantası içinde, koruyucu bir örtünün kalıntıları altında bulunması, onun belirli bir amaçla belki de 1.200 yıl önceki bir Viking akınından korunmak için saklandığı izlenimini veriyor.” Kitabın sayfaları kısmen çürümüş ve birbirine yapışmış olmasına rağmen uzmanlar onları birbirinden ayırıp muhafaza edebileceklerinden eminler.
Kamyonlar Dolusu Tarih
Araştırmalara göre, Kudüs’teki mabedin bulunduğu yerden çıkarılan kamyonlar dolusu toprağı inceleyen arkeologlar, İsrail öncesi devirlerden modern çağa kadar tarihlendirilen binlerce eser topladılar. Bunların arasında, oradaki ilk Yahudi mabedini yok eden Nebukadnetsar’ın ordusu tarafından kullanılan türde bir ok başı da vardı. Bulunan en çarpıcı parça, MÖ yedinci ya da altıncı yüzyıla ait, İbranice Gedalyahu Ben İmmer Ha-Kohen’in ismini taşıdığı söylenen kilden bir mühürdü. Arkeolog Gabriel Barkai’ye göre bu mührün sahibi, “Mukaddes Kitapta [Yeremya 20:1] kahin ve mabet görevlisi olarak tarif edilen Paşhur Ben İmmer’in erkek kardeşlerinden biri olabilir.”