KIFUNDWA 22
Kulombola Biyampe Mvubu ya Bisonekwa
SHI ufundija bakwenu, kudi bintu bivule bya kulonga, ke enkapo kutanga mavese mu Bible kete. Mutumibwa Polo wātumīne mupwani nandi Temote mukanda’mba: “Longa buninge bobe bonso wilombole kudi Leza bu mwitabijibwe, sendwe wampikwa kyafwijibwa bumvu, muyuke kwingidija kinenwa kya bubinebine monka mokyolokele.”—2 Tem. 2:15, NW.
Ko kunena amba nshintulwilo yetu ya bisonekwa ifwaninwe kukwatañana na bufundiji bwa mu Bible. Kino kilomba kuta mutyima ku mwanda wisambilwa’po, kupita’ko’tu kutonga bishima bitusangaja batwe ne kubweja’mo milangwe yetu. Yehova, kupityila kudi mupolofeto Yelemia, wādyumwine bantu ku bapolofeto bādi banena amba i mu kyakanwa kya Yehova mutamba byobasapula nanshi akyo i “kimonwa kya mutyima wa abo bene.” (Yel. 23:16) Mutumibwa Polo nandi wādyumwine bene Kidishitu baleke kuboleja Kinenwa kya Leza na mafilozofi a bantu, amba: “Twasonsolwele ko tudi bilongwa byonso bifibwe ne bya bumvu. Ketwingilangapo ne budyumukubudyumuku, kadi ketwalamunangapo mwanda wa Leza bingi, enhe.” Mu mine myaka’ya, bansunga ba malwa bādi bazubulula malwa abo mwanda wa kwiavudija ne kusokola lupeto luvule. Ino batwe ketusābulangapo Kinenwa kya Leza na kwikityanga na mafilozofi a bantu. Pamo’nka na mwānenene Polo, amba: “Batwe ketudipo pamo bwa bavule basunga na mwanda wa Leza, enhe,” ino “batwe [twi]sambanga bubinebine mudi Kidishitu, ne Leza mwine umwene.”—2 Kod. 2:17; 4:2, MB.
Kyaba kimo kikakulomba kupituluka mu kisonekwa mwa kulupwila musoñanya kampanda patōka. Bible udi na misoñanya mivule ileta buludiki buyampe mu myanda mivule pala pala. (2 Tem. 3:16, 17) Ino ufwaninwe kujingulula amba mvubu ya kisonekwa yoleta i ya binebine, ne amba kwingidijangapo kisonekwa bibi, na kwikineneja byosaka abe kinene. (Mit. 91:11, 12; Mat. 4:5, 6) Mvubu yolombola ifwaninwe kukwatañana na mpango ya Yehova, ne kulamata ku Kinenwa kya Leza kyonso kituntulu.
“Kwingidija kinenwa kya bubinebine monka mokyolokele” i ne kwivwanija buluji bwine bwa myanda inena Bible. Bible ke “mupebwepo” wa kupola bakwenu. Bafundi ba myanda ya Leza bādi balwa na Yesu Kidishitu nabo bādi bapituluka mu Bisonekwa, ino bādi bapūta meso ku bintu bya mvubu mikatampe—bya boloke, lusa ne kikōkeji—byādi bilomba Leza. (Mat. 22:23, 24; 23:23, 24) Yesu paādi ufundija Kinenwa kya Leza, wādi wiula bumuntu bwa Shandi. Bupyasakane bwandi ku bubinebine bwādi butamba ku buswe bukatampe bwaādi uswele bantu baādi ufundija. Netu tufwaninwe kulonga buninge bwa kwiula kimfwa kyandi.—Mat. 11:28.
Ino tukayuka namani amba tulombolanga biyampe mvubu ya bisonekwa? Kutanga Bible kitatyi ne kitatyi kuketukwasha. Kadi tufwaninwe kukwata na mutyika kyabuntu kitupele Yehova, ke “umpika wa binebine ne wa manwa” kadi, kitango kya bene Kidishitu bashingwe māni kyapēla’mo kipango kya lwitabijo bidibwa bya ku mushipiditu. (Mat. 24:45, NW) Kifundwa kya kasuku pamo ne kutanwa ku kupwila kwa pa kipwilo ne kunena’ko, biketumweja byabuyabuya mu bufundiji botufundijibwa kupityila ku kano kabumbo ka umpika wa binebine ne wa manwa.
Shi dibuku Comment raisonner à partir des Écritures didi mu ludimi loivwana, ne shi ubayuka kwingidija’dyo biyampe, ukapēlelwa kutana buludiki bukusakila mwa kutanina bushintuludi bwa bine bwa bisonekwa tutwa na tutwa bingidijibwanga divule mu mwingilo wetu. Shi usaka kwingidija kisonekwa kekiyukene biyampe, butūkanye bukakutonona ulonge bukimbi bufwaninwe mwa kunenena koku wingidija kinenwa kya bubinebine monka mokyolokele.—Nk. 11:2.
Lombola Mvubu Patōka. Shi ufundija bakwenu, tadija shi nabo bamonanga kukwatañana kukwatañene mwanda owisambila’po na bisonekwa byoingidija. Shi ubaipangula kipangujo mwa kushintulwila kisonekwa, bemvwaniki bobe bafwaninwe kumona kisonekwa mokilondolwela kine kipangujo’kya. Shi uleta kisonekwa kya kukwatakanya binenwa kampanda, tadija shi mwifundi nandi umwene biyampe muswelo ubingijibwa mwanda obe na kine kisonekwa’kya.
Divule, kutanga’tu kisonekwa bitupu—nansha shi ubatyityija’kyo namani—kekubwenepo. Vuluka amba bantu bavule kebayukilepo Bible, pa kino kebakokejapo padi kwivwana byonena shi utange’tu kisonekwa musunsa umo kete. Ino kokela milangwe yabo ku binenwa bya mu kisonekwa bikwatañene bininge na mwanda omwisambila’po.
Divule kino kilombanga kusañuna bishima bikatampe, byobya bitengelela pa mwanda wisambilwa’po. Manwa apēla pa kulonga namino, i kupita dipya mu bine bishima biselele milangwe’bya. Shi wisamba na muntu umo, i biyampe kumwipangula bipangujo bimupa muswelo wa kujiula bishima biselele mulangwe. Baneni bamo, shi besamba ku meso a kisumpi, basakanga kufikila pa kitungo kyabo na kutela bishima bya buluji bumo na bidi mu kisonekwa nansha na kupituluka mu mulangwe mu muneneno mukwabo. Inoko, shi usaka kulonga namino, dyumuka kutyina amba bemvwaniki bakatunya kujingulula pene pakwatañene mwanda omwisambila’po na bishima bidi mu kisonekwa.
Ino shi usañune bishima bikatampe, kubapu, ubaala kyalwilo kiyampe. Penepo londela pa kyalwilo kyobe. Lelo wadi ubaleta ntwelelo ya kisonekwa na kulombola biyampe buluji bwine bosa kutangila’kyo? Shi wadi ubalonga kino, nankyo mwekeja mukwatañenine bishima byowalupwila patōka na milangwe yowadi kala ubape bemvwaniki bobe. Lombola patōka kuno kukwatañana. Nansha shi kwadipo ushilwile na ntwelelo ishintulula kisonekwa biyampe, ufwaninwe kutentekela’po myanda mikwabo.
Bafadiseo bāipangwile Yesu kipangujo kyobādi balanga amba i kikomo, amba: “Lelo i kijila’ni muntu kupanga mukaji wandi, shi pa mwanda ka? shi pa mwanda ka?” Yesu wālondolola na kwimanina pa Ngalwilo 2:24. Tala muswelo waākokēle milangwe pa kipindi kimo kete kya kisonekwa, kupwa wālombola biyampe mvubu yakyo. Wālombola bidi amba mwana-mulume ne mwana-mukaji i “mubidi umo,” kupwa wāvuya’mba: “I binebine kadi, kyokya kyasambakanya Leza pamo kokakolwa kwikikalañanya, nansha wi muntu ka, nansha wi muntu ka.”—Mat. 19:3-6.
Lelo i myanda inga yofwaninwe kushintulula pa kwivwanija biyampe mvubu ya kisonekwa? Ludingo lwa bemvwaniki bobe ne mvubu ya mwanda owisambila’po byo bikakuyukija kino. Ikala na kitungo kya kupēleja bintu ne kwenda pityipityi ku mwanda.
Languluka Kupityila ku Bisonekwa. Kisonekwa kya Bilongwa 17:2, 3 (NW) kitulombola mwingilo wa mutumibwa Polo mu Tesalonika amba wādi ‘ulanguluka kupityila ku Bisonekwa.’ Buno i bwino bufwaninwe kutamija mwingidi yense wa Yehova. Kimfwa, Polo wādi usekununa myanda ya bine itala pa būmi ne mwingilo wa Yesu, ulombola amba ino myanda yonso yānenwe kala mu Bisonekwa bya Kihebelu, kupwa wāvuya na binenwa bya bukomo amba: “Ne uno Yesu uno o nemusapwila [ye] Kidishitu.”
Polo pa kutumina Bahebelu mukanda, wāpitulukile misunsa mivule mu Bisonekwa bya Kihebelu. Ponso paādi ukoma mwanda nansha kwiutōkeja, wādi divule usañuna kishima kimo nansha binenwa kampanda, kupwa wāleta buluji bwabyo. (Bah. 12:26, 27) Mu nsekununi itanwa mu Bahebelu shapita wa 3, Polo wāpitulukile mu binenwa bya Mitōto 95:7-11. Tala, usa kumona amba wānenene bivule pa bipindi bisatu bya kino kisonekwa: (1) wātelele mutyima (Bah. 3:8-12), (2) nshintulwilo ya kishima “dyalelo” (Bah. 3:7, 13-15; 4:6-11), ne (3) buluji bwa binenwa: “Kebakatwelamopo mwakōlolokwa mwami, mhm” (Bah. 3:11, 18, 19; 4:1-11). Nobe wielele’ko kulonda kino kimfwa ponso polombola mvubu ya bisonekwa.
Tala mwābwaninye Yesu kulanguluka biyampe kupityila ku Bisonekwa mu nsekununi itanwa mu Luka 10:25-37. Mwana-mulume umo mwipāne mu Bijila wāmwipangwile amba: “Abe Mufundiji, lelo nonga namani mpyanepo būmi bwa nyeke?” Yesu pa kulondolola, wānena bidi muntu’wa alombole milangwe yandi pa uno mwanda, kupwa Yesu wākoma mvubu ya kulonga byobya binena Kinenwa kya Leza. Yesu pa kumona amba muntu’wa wādi na milangwe mitupe, wēsambila kitatyi kilampe pa kishima kimo’tu kya mu kisonekwa—“mukwetu.” Kāletelepo’tu nshintulwilo yakyo, mhm, ino wāletele kyelekejo kya kukwasha muntu’wa afule aye mwine ku milangwe myendele’mo.
I bimweke amba pādi palondolola Yesu bipangujo, kādipo’tu upituluka mu bisonekwa bileta malondololo a ponka na ponka, mamwekelele. Ino wādi ubandaula byobyādi binena, kupwa wālombola mvubu kukwatañana na mwanda obesambila’po.
Basadusea pobāikele kupatanya lukulupilo lwa lusangukilo, Yesu wāimanine pa kipindi kimo’tu mu kisonekwa kya Divilu 3:6. Ino pa kupwa kupituluka mu kisonekwa, kālekele’byopo kunena. Wālangulukīle’po mwanda wa kulombola biyampe amba lusangukilo lubadilwa mu mpango ya Leza.—Mako 12:24-27.
Kujingulula bwino bwa kulanguluka pa Bisonekwa mobyendele kadi biyampe i kintu kikatampe kikakukwasha wikale mufundiji wa bwino.