Botshelo mo Calcutta—Go Fitlhelela ‘Batho ba Mefuta Yotlhe’ Ka Mafoko a a Molemo
CALCUTTA, mo India, ke motse o mogolo o o tletseng ‘batho ba mefuta yotlhe.’ Gareng ga banni ba one ba ba fetang dimilione di le lesome, Basupi ba ga Jehofa ba tlhagafetse ka go rera mafoko a a molemo a Bogosi jwa Modimo. Go tlhokafala botlhale jo bogolo le boitshoko go fitlhelela batho botlhe bano ba ba nang le dipharologanyo tse dikgolo tsa bomorafe, loago, mokgwa wa botshelo, bodumedi, le tsa itsholelo. Mme jaaka moaposetoloi wa Mokeresete Paulo, yo maeto a borongwa a neng a mo fitlhisa kwa dikhutlong tsa lefatshe la nako eo, Basupi ba ga Jehofa mo Calcutta le bone ba ‘dilo tsotlhe mo bathong ba mefuta yotlhe’ gore ‘kgotsa ba boloke bangwe ka mokgwa mongwe.’—1 Bakorintha 9:22; Bakolosa 1:23.
Basupi koo ba dira jang tiro ya bone ya go rera, mme ke batho ba mofuta ofe le maemo a ba kopanang le one mo bodiheding jwa bone? Bo gautshwaneng jaana, jaaka moeti, ke ne ka tlhola letsatsi le le lengwe mo Calcutta le mmulatsela mongwe, kana moreri wa nako e e tletseng. A o ne o ka batla go tadinya mo boitemogelong joo jwa mofuta wa jone fela?
Tshimo e e Atlhameng le e e Methalethale
Kwa bokhutlong jwa letsatsi le le gakgamatsang leo le le sa iketlang la thero ya ntlo le ntlo, nna le tsala ya me re ne re ipaakanyeleditse go ya gae. Jaaka re emetse bese, re ne ra simolola go bua ka dikgwetlho tse ene le babulatsela ba bangwe ba lebaganeng le tsone mo motseng ono o mogolo.
“Ebu,” o ne a re, “botsa mongwe fela yo o leng mo tirong ya go rera ka nako e e tletseng mono gore a o ne a batla go fudugela kwa kabelong e e bonolo. Ga ke akanye gore o ne a tla a kgatlhegela go dira jalo.”
O ne a bua boammaaruri. Babulatsela mo Calcutta ba leba tiro ya bone jaaka nngwe ya ditiro tsa botshelo jotlhe tse di kgatlhisang thata mo lefatsheng lotlhe. Ba na le tshimo e e atlhameng e e methalethale mo motseng ono o mogolo wa dipharologano tse dikgolo.
Lemororo tumelo ya Se-Hindu e bonala sentle mo motseng ono, dikereke le dikago tsa Moselema di dintsi, o fitlhela ditempele tsa Babuda di sekaenyana fale le fale fela. Mo mafelong mangwe, go na le matlo a magolo a segosana a bangwe ba batho ba ba humileng thata mo lefatsheng. Mo eseng kgakala thata go tswa foo go na le ditakana tsa babereki ba ba tswang go sele ba ba ka lebelelang go amogela 150 rupees (mo e ka nnang R27) ka kgwedi. Ditumelo, dipuo, le diponalo tsa bone di farologane fela jaaka bodumedi jwa bone le maemo a bone a botshelo.
Gareng ga tseno tsotlhe go na le phuthego e le nngwe fela ya Basupi ba ga Jehofa e e tswelelang sentle e e nang le baboledi ba Bogosi ba ba tlhagafetseng ba ka nna lekgolo. Lefa kgwetlho e le kgolo thata, Basupi ba bona boipelo jo bo kgethegileng le kgotsofalo mo go kgoneng ga bone go ipaakanyetsa go arabela ditlhokafalo tsa batho.
Gone foo fela, bese ya No. 45 ya ema fa pele ga rona ka modumo o mogolo. E ne e tletse mo eleng gore ka bofefo ke ne ka ithaya ka re: “Ga ke kake ka kgona go tsena mo teng!” Ke ne ka kgaramediwa ka bonolo ka kwa morago, mme ka bofefo bobeding jwa rona ra itshubelela mo beseng ka go dirisa mabogo le mebele. Mo e ka nnang bobotlana jwa batho ba le lesome ba ne ba palama morago ga rona. Ba ne ba eme fa go fetwang teng, ba akgega jaaka dinotshe fa go tsenwang teng. Moteng ga sepalangwa, se se diretsweng go pega batho ba ba 46, ke ne ka bala ba ba fetang lekgolo pele ga ke itlhoboga mme ke be ke tsweledisa puisanyo ya me le tsala ya me.
“A dibese di nna jaana ka metlha?”
“Di a tle di tlale go le gonnye,” o ne a tlhalosa, “mme ga di ture, mo go rayang gore re ka kgona ga motlhofo le eleng go palama sekgala sa [dikilomethara di le 10 kana 15] letsatsi le lengwe le le lengwe go ya kwa dikarolong dingwe tse di kgakala tsa motse go ya go rera.”
“A go ne go ka seke go nne botoka go dira mo bathong ba ba gaufi le legae ka metlha?”
“Ee, mme bangwe ba rona badiri ba nako e e tletseng re feditse megopolo go dira boiteko jwa go fitlhelela batho mo mafelong a mangwe. Dipego tsa rona di bontsha gore metsana e e mo tikologong ya Calcutta ka bontsi ga e ise e ke e etelwe ka mafoko a a molemo mo dingwageng tse 50 tse di fetileng!”
Lefa go le jalo go fitlhelela mongwe le mongwe mo lefelong le le rileng ke kgwetlho ruri ka ntlha ya bontsi-ntsi jwa batho. Nako nngwe patlisiso e ne ya bontsha gore bontsi jwa batho mo Calcutta bo ne bo feta jwa batho ba ba mo New York City gararo ka nako eo, mme palo e ile ya gola mo dingwageng tsa bosheng.
Mo e ka nnang bobotlana jwa bongwe mo borarong jwa batho ba Calcutta ba nna mo matikiring a a kgotlhaganeng a a itsegeng mo lefelong leo jaaka di-bustee. Di-bustee tseo ke mela e mentsi ya megope e e katoganeng ka sekgala sa letsogo fela go tswa mo go o mongwe. Mogope mongwe le mongwe o didilwe fa fatshe ka mmu mme o na le dipota tse di agilweng ka mmu o tlhakanyeng le boloko jwa dikgomo o o bategilweng mo ditshegetsing tsa logong, mme borulelo e le dimatla tsa letsopa. Mogope mongwe le mongwe o tsenwa go le gonnye ke phefo kana e sa tsene gotlhelele, ke lefelo la borobalo jwa batho ba ba ka nnang supa kana borobabobedi. Gantsi go nna le pompo ya metse e le nngwe fela ya batho ba ba ka nnang 150, mme mo di-bustee tse di agilweng bogologolo, goromente o aga matlo a boithomelo a sekae.
Jaaka o simolola go etela bustee, go tlwaelegile gore o patiwe ke bontsi jwa batho ba ba ka nnang lekgolo ba ba shwegashwegang, bontsi e le bana. Mosupi mongwe, gongwe a tennwe ke mosha yo ka nako tsotlhe a neng a opela loeto lwa gagwe mokgosi mo legaeng lengwe le lengwe, o ne a kopa lekawana go feleletsa puo. Mo go seno se se neng se lebega jaaka taletso, mosha yono yo o nang le botho jo bo siameng o ne a tsaya pampitshana mo Mosuping mme a dira neelano ka go bala lefoko lengwe le lengwe, le eleng go neela makasine ya Tora ya Tebelo le ya Awake!
Go Lwantshana le Bodumedi jo bo Farologaneng
Mo e ka nnang sephatlo sa di-bustee tsa motse di na le balatedi ba Islam. Lefa go ntse jalo, boikutlo jo bo siameng jo bo mo motseng oo, bo dira gore go kgonagale go rerwa ka ntlo le ntlo mo dikarolong tseo, tshiamelo e e sa bonweng ka metlha mo dinageng tse dingwe tse di nang le merafe e mentsi ya Mamoselema. Ke ne ka botsa gore a babulatsela mo Calcutta ba na le katamelo e e kgethegileng mo bathong ba bodumedi jono.
“Bangwe ba dirisa mathata a lefelo go papamatsa go sa kgoneng ga batho mo go fediseng mathata a bone,” tsala ya me e ne ya fetola jalo, “fa bangwe ba leka go lwantsha dikatlholelo-pele tsa bodumedi ka go tlotla dintlha tse di dumalanwang, jaaka go dumela mo Modimong a le mongwe fela (eseng tharonngwe) kana tumelo ya rona botlhe ya gore Bibela ya ntlha e ne e tlhotlheleditswe ke Modimo.”
“Mme matswela ke afe?” ke ne ka ipotsa.
“Ke ba se kae fela ba ba kgatlhegang ba bo ba batle thuto ya Bibela. Go dira le go tokafatsa boemo jwa bone jwa botshelo go lebega e le dilo fela tse ba akanyang ka tsone. Seo, gammogo le thuto e e nnyenyane, faele teng, e dira gore go nne bokete mo go bone go amogela mafoko a a molemo.”
Gantsi go kopanwa le dipono tsa Sehindu mo motseng oo. Batho ba Bengali, ka mo go kgethegileng, ba tlwaetse go tsopola mafoko a ga Ramakrishna, yo o neng a tshela le go rera mo bogareng jwa lekgolo la bo-19 la dingwaga. “Jotto moth, totto poth,” mo go rayang gore, fa go ranolwa ka tlhamalalo, bodumedi jotlhe ke ditsela tse di farologaneng tse di isang kwa mokgeleng o le mongwe fela.
“A pono eno e bokete go fenngwa?” Ke ne ka botsa.
“Eseng fa e le gore motho o ikemiseditse go ntsha mabaka. Ka botlhale re ka tlhalosa dipharologanyo tse di bonalang sentle, jaaka tsholofelo ya motheo wa Bibela ya go tshelela ruri jaaka batho ba ba itekanetseng mo lefatsheng. Kana re ka supa gore ga go kgonagale gore megopolo e e farologaneng e nne boammaaruri ka nako e le nngwe fela. Ka sekai, go na le moya o o swang kana ga go ope.”
“Seno ke lebaka le le utlwalang.”
“Ee, mme gantsi batho ba gana go tsaya tsia se re se buang. Ba tlhomamisegile gore ba itse se re se dumelang le gore ba dumela se se tshwanang. Boikutlo jono bo kgoreletsa puisanyo epe e e mosola. Ka jalo re leka go tlogela dikgatiso dingwe mme re tswelele-pele go ya kwa mothong yo mongwe.”
“A go ile ga nna mongwe yo o tswang mo morafeng wa Sehindu yo o batlang kitso e e boteng ya Modimo le maikaelelo a gagwe?”
“Ee, babulatsela ba ne ba kopana le monna mongwe yo mmotlana yo o neng a ngalositswe ke bokopano jwa gagwe le balatedi ba Ramakrishna,” tsala ya me o ne a bolela. “O ne a amogela dimakasine mme o ne a setse a di badile fa a ne a boelwa gape mo malatsing a le mabedi moragonyana. Morago ga dipuisanyo di le mmalwa o ne a simolola go ithuta buka The Path of Divine Truth Leading to Liberation. O ne a tle a kwale dikarabo tsa gagwe le dikakgelo mo dipotsong tsa thuto mo bukeng ya dintlha. Mo dikgweding tse tlhano, monna yono o ne a kolobeditswe ebile a direla jaaka mmulatsela yo o thusang gore a kgone go abalana kitso ya gagwe le ba bangwe ba bantsi.”
“Seno ruri ke maitemogelo! Mme boitshwaro jwa lelapa la gagwe e ne ya nna eng?”
“O ne a nna le mmaagwe wa motlholagadi le mmaagwe mogolo, bobeding e le Mahindu a a ineetseng. Bone, le bone, ba ne ba simolola go bontsha kgatlhego mme ba simolola go ithuta Bibela. Ka bofefo baagelani ba ne ba lemoga diphetogo mo basading bao, mme ka ntlha ya gone moo ba le bararo ba bangwe ba ne ba kgatlhega. Mmè o kolobeditswe jaanong, mme mmemogolo, a dirwa bonya ke bogodi mo dingwageng tsa gagwe tse di 70, o solofetse go kolobediwa mo bogautshwaneng.”
Ka go lemoga matlhaga-tlhaga a tsala ya me fa a bolela polelo eno, ke ne ke kgona go bona gore maitemogelo a a ntseng jalo ke tlhotlheletso ya boammaaruri mo babulatseleng. Ka dinako tse dingwe go ka nna ga bonala go na le tswelelo-pele e nnye, mme go tloga foo mongwe o nna le kgatlhego e e kgethegileng. Ka gone babulatsela ba kgothatsega go tswelela-pele mo go batleng ba bangwe gape ba ba ka tswang ba na le kgatlhego.
Go Fenya Bothata jwa Puo
Bontsi jo bo mo beseng bo ne bo simolotse go fokotsega go le gonnye, mme ke ne ka lemoga Sekgoanyana. “Ticket, apnar ticket,” ga goa monna yo mokhutshwane, yo o seng mo seaparong, yo o neng a na le madi a dipampiri a mantsi mo letsogong la gagwe la moja le kgetsana ya letlalo ya tšhentšhi mo letlhakoreng la gagwe go supa gore e ne e le moduedisi. Ke ne ka ithaopa go duela, mme go amogela baeng ga Seindia ga tsala ya me go ne go ka seke go se letlelele. O ne a susumetsa kgetse ya gagwe ya dibuka mo mabogong a me mme a tsenya lebogo mo kgetsing ya gagwe ya hempe go ntsha madi.
“Ke eng se o se tsentseng mo?” Ka goela godimo. “Seno se bokete jaaka letlapa!”
“Ebu, dikgatiso tsa Bibela tsa dipuo tsa Seindia di dikgolo. Gore re kgone go itlhomelela ka botlalo mo Calcutta, ruri re tlhoka go tshola Dibibela ka dipuo tse tharo—Bengali, Hindi, le Sekgoa—legale gammogo le dikgatiso tsa Bibela.”
“Ruri o no o ka tsaya Bibela ya Sekgoa fela mme o bo o ranola ditemana.”
“Ke akanya gore re ne re ka dira jalo. Lefa go ntse jalo, batho ba le bantsi ba ba balang Bengali kana Hindi fela ga ba ise ba ke ba bone Bibela e e feletseng ya puo e e leng ya bone. Re ikutlwa re le motlotlo thata fa re kgona go ba bontsha sekaelo le go ba balela mo go sone. Go tshwanela boiteko jo bo oketsegileng le morwalo.”
Go ipaakanyetsa ditlhokafalo tsa ditlhopha tsa dipuo tse di farologaneng mono go dira gore babulatsela ba nne ba tlhagafetse. Bontsi jwa bone ba ithuta gore ba supe ka mo go nang le mosola ka dipuo tse tharo tse dikgolo. Bangwe ba ba nang le bokgoni jo bo kgethegileng ba ile ba ithuta go bua dipuo di le tlhano kana di le thataro. Batho ba lefelo ba anaanela maiteko a baeti a go leka go bua loleme lwa batho ba naga, mme karabelo ya bone ya kgatlhego e nna tuelo e e tshwanetseng ya dioura tse di telele tsa go ithuta puo.
Go Bona Boipelo mo Tshimong e e Gwetlhang
Gone foo fela bese ya rona e ne ya ema gape ka mariki a yone a a onetseng, ke ne ka tswela kwantle ka go pitlagana.
“Goreng fano?” Ke ne ka botsa. “Ga se fa o nnang teng fa.”
“Nnyaa, ke lefelo la Punjab. Batho bano ba dira tee e e botoka thata, oa itse. Ke ne ke akanya gore o ne o batla go leka kopi e le nngwe.”
Tee e ne e siame ruri.
“O itsile jang ka lefelo leno?” Ke ne ka botsa.
“Ka go dira mo lefelong lengwe le lengwe, rona babulatsela re nna le gone go itse gore dilo tse di kgethegileng tsa lefelo ke eng le gore marekisetso a a botoka le a tlhwatlhwa e e kwa tlase a kae. Fa o na le mala a a thata, re ka nna ra ya go leka dijo dingwe tse di kgatlhisang bosigong jono.”
Ka go gakologelwa kgakololo ya ditsala dingwe tsa me tse di kelotlhoko, ke ne ka seka ka amogela taletso. Mme ke ne ka ipelela tee. Ke ne ka bona gore babulatsela ba lekalekane mme ba ithutile go dira bojotlhe mo seemong sa bone. Le eleng dilo tse pele di neng di lebega e le dikgoreletsi di ka fenngwa le go ipelelwa.
“A gona le sengwe se o sa se itumeleleng ka tiro ya gago?” Ke ne ka botsa labofelo.
Tsala ya me o ne a akanyetsa potso eno ka lebakanyana. “Ke akanya gore selemo le paka ya dipula tse dikgolo ke sengwe se re se kitlang re se tlwaela gope. Lefa go le jalo seo ke bothata jo o nang le jone o le mmulatsela kana o se ene. Mogote le moya o o kolobileng di ya kwa godimo mo eleng gore gantsi marothodi a sethitho a rotha mo ntlheng ya nko ya gago a rothela mo Bibeleng ya gago jaaka o ntse o e bala. Lefa go le jalo, re ithuta go go itshokela. Legale, ka Motsheganong, gongwe e leng kgwedi e e mogote thata ya ngwaga, re bona palo e kgolo thata ya babulatsela ba ba thusang ba re tlatsa mo tirong ya go rera.”
Fa ke lebelela kwa morago mo letsatsing leo le puisanyo ya me le tsala ya me ya mmulatsela, ke kgatlhwa ke bokgoni jwa babulatsela ba Calcutta jwa go ipaakanyetsa maemo a mantsi-ntsi a a farologaneng ao le batho ba mefuta gore ba tle ba kgone go ba fitlhelela ka mafoko a a molemo. Legale, ke lemoga gore babulatsela mo lefatsheng lotlhe ba dira se se tshwanang. Ruri, ba itumelela ‘go nna dilo tsotlhe mo bathong ba mefuta yotlhe.’—E neetswe.
[Mmapa/Setshwantsho mo go tsebe 26]
(Go bona mokwalo o o feletseng, leba kgatiso)
INDIA
Calcutta