Difofane di Bolokesegile go le Kana Kang?
MO NGWAGENG o le mongwe fela go swa batho ba ka nna halofo ya milione mo ditseleng mo lefatsheng. Go farologana le moo, palo ya dintsho tsa dikotsi tsa difofane ka 1996 e ne e le 1 945. Ka 1997 palo eno e ne ya fokotsega go nna 1 226. Go ya ka dipalopalo tse di bolokilweng ke badiri ba difofane tsa Boeing, “mo maetong mangwe le mangwe a le milione o le 1 a dijete tsa kgwebo go nna le dikotsi tse di kwa tlase ga di le 2.”
Le fa go ntse jalo, kotsi nngwe le nngwe ya sefofane e tla bo e phasalatswa gongwe le gongwe, fa dintsho tsa letsatsi le letsatsi mo ditseleng tsone di sa elwe tlhoko go le kalo. Kwa United States go tsaya loeto ka bese ke gone fela mo go tsewang go bolokesegilenyana go feta go tsamaya ka sefofane.
Ke ka ntlha yang fa gantsi sefofane se bolokesegile go feta koloi? Lebaka le lengwe le le itlhalosang ke gore go farologana le dikoloi mo tseleng, difofane ga se gantsi di fofang gaufi thata le tse dingwe. Lebaka le lengwe gape ke gore bontsi jwa ditlhopha tsa batho ba ba dirang mo difofaneng ba thapisitswe ka tsela ya maemo a a kwa godimo e bile ba dira tiro ya bone ka tsela e e manontlhotlho. Gantsi kapotene ya Boeing 747 o a bo a na le dingwaga di ka nna 50 e bile a na le maitemogelo a dingwaga di ka nna 30 a go fofisa difofane. Selo se segolo thata se batsamaisi ba sefofane ba tshwenyegileng ka sone ke pabalesego. Mo godimo ga moo, matshelo a bone le one a mo kotsing.
Polokesego mo Kamotshaneng ya Mokgweetsi wa Sefofane
Fa o leba sentle mo kamotshaneng ya mokgweetsi wa sefofane, o tla lemoga gore didirisiwa tsotlhe le dilo tse di laolang sefofane di beilwe kafa matlhakoreng oomabedi a sefofane—go na le tse dingwe mo molemeng tsa ga kapotene le tse dingwe mo mojeng tsa mothusi wa mokgweetsi wa sefofane.a Ka jalo go ya ka The Air Traveler’s Handbook, “fa go ka direga gore mongwe wa bakgweetsi a lwale ka tshoganyetso, mokgweetsi yo mongwe o na le dilo tsotlhe tse di laolang sefofane tse di tlhokegang go fofisa sefofane ka pabalesego. Fa se fofa, mokgweetsi mongwe le mongwe o kgona go baya didirisiwa tsa yo mongwe leitlho mme a tlhomamise gore di bontsha dilo tse di tshwanang mo matlhakoreng oomabedi.”
Selo se sengwe gape se se diregang mo kamotshaneng ya bakgweetsi ba sefofane e le go boloka pabalesego ke gore kapotene le mokgweetsi yo mongwe yo o thusanang le ene gantsi ga ba je dijo tse di tshwanang. Ka ntlha yang? E le gore fa go ka diragala gore dijo di bo di na le botlhole ka tsela nngwe, e nne a le mongwe fela yo o tla lwalang.
E le go tlhomamisa gore ba kgona go laola dikarolo tse di laolang sefofane tse di jaaka tse di laolang diphuka tsa sefofane, maotwana a sefofane se kotamang ka one le mariki, “gantsi difofane di na le didirisiwa tseno tse pedi kana go feta tse di dirang ka metsi tse di ka dirisiwang fa go ka direga gore se sengwe sa tsone se robege.” Go dira gore dilo tseno tse di laolang sefofane di nne ka ditlhopha di le pedi kana di le tharo ke selo se se tlhokegang thata sa pabalesego mo difofaneng di le dintsi tsa bosheng jaana.
Ke Eng Se o Ka se Dirang?
Go na le dilo tse di latelang tse di sa reng sepe tse bapagami ba ka di dirang go boloka pabalesego ya bone: Bala karata ya ditaelo tsa fa go nna le maemo a tshoganetso, mme o reetse badiri ba mo sefofaneng fa ba tlhalosa dithulaganyo tsa polokesego nako nngwe le nngwe fa sefofane se tloga. Fa o nna fa fatshe, leba gore kgoro ya go tswa e e gaufi le wena e fa kae. Mme fa go ka tlhaga boemo jwa tshoganetso, latela ditaelo tse o di neelwang ke badiri ba mo sefofaneng. Ba thapisitswe ka tsela ya maemo a a kwa godimo go dirisana le maemo a a thata fa a ka nna teng. Fa go ntshiwa ditaelo, go botlhokwa gore bapagami ba tsamaye ka bonako mme ba se ke ba tshwenyega ka dithoto tsa bone. Botshelo bo botlhokwa thata go feta dithoto.
Difofane tsa segompieno gantsi di kgona go fofa kwa godimo ga maemo a legodimo a a seng mantle kana go a dikologa, ka jalo maeto a mantsi a maleele ka sefofane ga a ke a nna le mathata. Ka ntlha ya moo ke batho ba le mmalwa fela ba ba nnang le malwetse a go tsamaya ka sefofane. Fa go lebeletswe maemo mangwe a loapi a a seng mantle, gantsi kapotene o bolelela bapagami gore ba ipofe ka mabanta a pabalesego gore ba nne ba sireletsegile.
A go ka kgonega gore go tsaya loeto ka sefofane go nne le pabalesego e e fetang eno? Karabo ke ee. Mme fela bapagami ba bantsi ga ba batle go dirwa phetogo eno e e tlhokegang. Ke efe? Go dira gore bapagami ba lebe kwa morago go na le gore ba lebe kwa pele! Seno se thusa kae? Bapagami ba tla bo ba tshegeditswe ke ditshegetsamokwatla fa go ka direga gore sefofane se fokotse lebelo la sone ka tshoganyetso, go na le go itlama fela ka lebanta le le tshwarang motho mo dimpeng, le le sa go sireletsang go le kalo fa le bapisiwa le mabanta a pabalesego a a mo dikoloing tse dintsi a gape a tshwarang motho go tloga mo sehubeng. Le fa go ntse jalo, batho ba rata go bona kwa ba yang teng go na le kwa ba tswang teng!
A o Tshaba go Tsamaya ka Sefofane?
Go fopholediwa gore motho a le 1 mo go ba le 6 ba bagolo mo baaging ba kwa United States o tshaba go tsamaya ka sefofane. Mo go ba bangwe go feta fela go tshaba—ke therego, poifo e e feteletseng e e ka dirang gore motho a nne a ntse a tshogile. Ke eng se se ka thusang?
Go nna mopagami yo o itseng ka tsa go fofa go ka thusa go kokobetsa go tlhobaela. Ngwaga le ngwaga mo lefatsheng lotlhe difofane tse di ka nnang 15 000 tse di direlang maemelafofane a a ka nnang 10 000 di tsamaisa batho ba ba ka fetang dimilione di le 1 200 mme ga di nne le dikotsi tse di kalokalo kana sepe se se tshwanang le tsone. “Go ya ka Lloyd’s of London [khampani ya inshorense] go bolokesegile ka makgetlho a le 25 go tsaya loeto ka sefofane go feta ka koloi.”
Fa e le gore o tshaba go tsamaya ka sefofane, bala dibuka tse di kaga go fofa, difofane le go thapisiwa ga bakgweetsi ba difofane. Bala kaga maemo a a kwa godimo a bakgweetsi ba difofane ba thapisiwang ka one a go tlhokegang gore ba a fitlhelele le melao e ba berekang ka yone malebana le diura tse ba tshwanetseng go di robala, ditekanyetso tse ba di beetsweng tsa go nwa bojalwa pele ga ba kgweetsa sefofane le go tlhatlhobiwa nako nngwe le nngwe fela gore ga ba dirise diokobatsi. Gape go na le ditlhatlhobo tsa fa gare ga ngwaga tse bakgweetsi ba difofane ba tshwanetseng go lekwa mo go tsone mo maemong a tshoganyetso a go fofisa sefofane go bona gore ba tsibogela jang maemo ano fa a tlhaga. Maemo ano a dirwa gore a nne a mmatota jaana mo e leng gore bakgweetsi bangwe ba difofane ba tswa moo “ba roroma e bile ba kolobile ke mofufutso.” Fa mokgweetsi wa sefofane a paletswe mo tekong eno, a ka nna a tseelwa laesense ya gagwe ya go kgweetsa sefofane sa kgwebo.
Ditekanyetso tseno di kwa godimo thata go feta tse di tlhokegang mo bakgweetsing ba dikoloi. Ka jalo, fa o ntse o ithuta mo gontsi ka difofane le bakgweetsi ba tsone, o tla kgona go ba ikanya mo go oketsegileng.
Gape go ka thusa go etela kwa boemafofaneng. Ela tlhoko dithulaganyo tsa bapagami mme o lemoge kafa batho ba tsibogelang maemo ka teng. O tla lemoga gore batho ba le bantsi ba fologa mo sefofaneng fela jaaka e kete ba fologa mo beseng. Ba setse ba tlwaetse go tsamaya ka sefofane. Leba fa difofane di tlhatloga le fa di kotama. Tlhaloganya le go anaanela melaometheo ya saense ya go fofa e e dirang gore go kgonege go fofa e bile go babalesegile.
Fa kgabagare o ka tsamaya ka sefofane lekgetlho la ntlha, bolelela modiri wa mo sefofaneng gore ke lekgetlho la gago la ntlha o tsamaya ka sefofane le gore o ka nna wa tshoga go sekae. Badiri bano ba ba manontlhotlho ba a itse gore ba ka go thusa jang go ritibala le go se tshabe tsela e sefofane se tsamaisiwang ka yone. Leka go ritibala. Fa kapotene a re go siame go ka tsamayatsamaya mo sefofaneng, ema mme o sidile dinao go ya kwa ntlwaneng. O ka nna wa kgona go fenya poifo e o nang le yone ya go tsamaya ka sefofane!
[Ntlha e e kwa tlase]
a Mo difofaneng tse dintsi kapotene o tla go letlelela go leba mo kamotshaneng ya mokgweetsi fa sefofane se sa ntse se eme. Gape o tla araba dipotso tsa gago.
[Mafoko a a mo go tsebe 19]
“Go ya ka Lloyd’s of London [khampani ya inshorense] go bolokesegile ka makgetlho a le 25 go tsaya loeto ka sefofane go feta ka koloi”
[Ditshwantsho mo go tsebe 20]
Go ithuta go ritibala go ka dira gore o itumelele go tsamaya ka sefofane
[Motswedi wa Setshwantsho mo go tsebe 18]
Photograph courtesy of Boeing Aircraft Company